'Thái tử' Triều Tiên chưa có tới 10% cơ hội làm Chủ tịch

Con trai út Kim Jong-un không có nhiều cơ hội kế nhiệm chức Chủ tịch Triều Tiên của cha mình là Kim Jong-Il, biên tập viên Kim Young-hwan của tạp chí Zeitgeist nhận định.

Chưa tới 10% Ông Kim Young-hwan khẳng định: “Cơ hội để ông Kim Jong-Un tiếp nhận quyền lực một cách êm thấm chưa tới 10%”. Kiến giải cho nhận định trên, ông Kim Young-hwan cho biết, Chủ tịch Kim Jong-Il được giới thiệu là người kế nhiệm cha mình từ giữa những năm 1970, khi ông bằng tuổi con trai Kim Jong-Un bây giờ nhưng phải tới năm 1980, ông mới được giao vị trí quan trọng trong quân đội và đảng. Và phải tới năm 1994, ông mới thực sự lãnh đạo Triều Tiên sau khi cha mất. Và khi kế nhiệm cha là Kim Il-sung, Chủ tịch Kim Jong-Il cũng được nhiều người ủng hộ, nhất là Kim Il và Choe Hyon, những người coi ông như con cháu nên tận tình phục vụ, sẵn sàng đưa ra những lời khuyên chí tình… Điều đáng buồn là hiện ông Kim Jong-Un không có được lợi thế như cha. Ông hiện không có nhiều “cận thần”, ngoại trừ người cô Kim Kyong-hui, em ông Kim Jong-Il là có thể tin tưởng hoàn toàn. Một điểm yếu khác là theo nhà phân tích chính trị, kinh tế Nicholas Eberstadt, ông Kim Jong-Un năm nay chưa đầy 30 tuổi, chưa có nhiều kinh nghiệm. Còn theo RFI, ông Kim Jong-Un còn rất trẻ, hiểu biết rất ít về đảng. Nhà lãnh tụ tương lai của Triều Tiên dứt khoát cần có sự hỗ trợ, đặc biệt là từ các bậc lão thành và giới tướng lĩnh đầy quyền lực của quân đội. Điểm yếu này bắt nguồn từ việc ông Kim Jong-Un dành nhiều thời gian du học ở phương Tây từ nhỏ. Sau đó, dù về nước và học ở ĐH quân Kim Il-Sung nhưng quãng thời gian đó quá ngắn, chưa đủ cho ông làm quen, định hình quan hệ với con và bản thân các nhà lãnh đạo khác ở Triều Tiên. Do đó, ông Kim Young-hwan cũng cảnh báo, nếu Chủ tịch Kim Jong-Il gặp “chuyện xấu” sớm, con trai út Kim Jong-Un sẽ không có đủ thời gian củng cố thế thế lực của mình, khiến cuộc chuyển giao là môi trường thuận lợi cho tình trạng rối loạn tại Triều Tiên. Và dù có chuyển giao quyền lực thành công, chưa chắc ông Kim Jong-Un có thể ổn định tình hình Triều Tiên. Tổng biên tập nhật báo NK là Son Kwang-ju khẳng định: “Khó có khả năng Triều Tiên sẽ ổn định được an ninh, xây dựng được hệ thống chính trị ổn định sau cuộc chuyển giao quyền lực”. Do đó, học giả về Triều Tiên Cai Jian tại ĐH Phúc Đán, Thượng Hải nhận định, Triều Tiên nên được lãnh đạo bởi một tập thể, cố vấn cho ông Kim Jong-Un. Tương tự, nhà nghiên cứu của Quỹ di sản là Bruce Klinger cho rằng, dù ai lên kế nhiệm ông Kim, Triều Tiên cũng nên được lãnh đạo bởi một tập thể. Trên thực tế, Triều Tiên đã và đang thực hiện kế hoạch này. Trong đại hội đảng vừa qua, em gái Chủ tịch Kim là bà Kim Kyong-Hui được bầu vào Bộ chính trị. Chồng bà là ông Jang Song-Thaek là ủy viên dự khuyết và cũng có mặt trong Quân ủy trung ương, cũng như Ủy ban trung ương đảng Lao động. Nhiều người coi đây sẽ là hai phụ tá chính, phò trợ cho ông Kim Jong-Un. Quan trọng nhất vẫn là Chủ tịch Kim Jong-Il Các nhà phân tích dự đoán, việc ông Jong-Un nhanh chóng được bổ nhiệm vào hàng loạt chức vụ cao cũng là dấu hiệu cho thấy Chủ tịch Kịm Jong-Il yếu hơn nhiều người dự đoán. Nhà nghiên cứu Andrei Lankov của ĐH Kookmin cho biết: “Trước đây, phải sau gần một thập kỷ được các phương tiện truyền thông ca ngợi, ông Kim Jong-Il mới chính thức xuất hiện trước công chúng”. Nay việc ông Kim Jong-Un nhanh chóng được giới thiệu, bổ nhiệm chức vụ cao cho thấy sức khỏe ông Kim Jong-Il rất yếu. RFI còn "đi xa hơn" khi cho rằng, có khả năng ông Kim Jong-Il đang bệnh nặng. Tại Seoul, một số người tin rằng ông không sống được quá hai hay ba năm nữa. Nhà nghiên cứu Gordon G. Chang thì khẳng định, nếu Kim Jong-Un được thông báo là người kế nhiệm thì có nghĩa là cha ông là Kim Jong-Il sắp chết. Bởi ông Kim Jong-Il là người không dễ từ bỏ quyền lực. Nhưng dù sức khỏe của ông Kim hiện tại có ra sao, chuyên gia Victor Cha của Trung tâm nghiên cứu chiến lược quốc tế ở Washington khẳng định: “Ông Kim Jong-Il vẫn là người điều hành đất nước”. Nhà phân tích của Viện thống nhất quốc gia Hàn Quốc Choi Jin-Wook khẳng định, với cương vị Phó chủ tịch Quân ủy trung ương, ông Jong-Un chỉ còn kém cha mình và hơn tất cả mọi người, ít nhất là về hình thức. Và qua việc được bầu vào Quân ủy trung ương, cơ quan quân sự tối cao ở Triều Tiên, ông Kim Jong-Un có thể kiểm soát được lực lượng quân sự lớn thứ 4 thế giới với 1,2 triệu quân. Tương tự, Reuters dẫn lời một quan chức Mỹ giấu tên cho biết: “Dù ông Kim công bố quyết định chọn con trai út làm người kế nhiệm nhưng dường như ông ấy sẽ không từ bỏ quyền lực chừng nào còn sống. Ông ấy vẫn là người quyết định những vấn đề quan trọng trong tương lai gần”. Kết hợp việc Chủ tịch Kim vẫn kiểm soát tình hình với việc ông Kim Jong-Un đang củng cố sức mạnh, tập hợp đội ngũ cố vấn...nhà phân tích Ken Gause cho rằng, "thái tử" sẽ dần đảm nhận các chức vụ quan trọng và cuối cùng là Chủ tịch Quân ủy trung ương, cơ quan kiểm soát quân đội Triều Tiên. Tương tự, Giám đốc Trung tâm nghiên cứu Triều Tiên của ĐH Columbia Charles Armstrong cho biết: “Dù nhiều người nghĩ rằng ông Kim Jong-Il sẽ không thể tồn tại sau khi cha mất năm 1994 nhưng ông đã chứng minh điều ngược lại”. Do đó, không thể loại trừ khả năng ông Kim Jong-Un sẽ tái hiện thành công nỗ lực của cha mình dù khả năng thành công chưa tới 10%. Nam Việt (theo Chosun Ilbo, Reuters, RFI, AP, Global Times)