950 năm sau ngày thành lập trường Quốc học đầu tiên, những viên gạch, hàng cây, bia đá ở Văn Miếu - Quốc Tử Giám vẫn lưu giữ truyền thống trọng đạo học, trọng người tài và đề cao tu dưỡng.
Hơn bảy thế kỷ, chùa Côn Sơn không chỉ là một không gian Phật giáo nổi tiếng của Thiền phái Trúc Lâm mà còn lưu giữ nhiều dấu tích gắn với Nguyễn Trãi, các bậc danh nhân và những huyền tích được truyền qua nhiều thế hệ.
Được mệnh danh là “Đệ nhất Ngũ Nhạc”, “Ngũ Nhạc độc tôn” và “núi số một thiên hạ”, núi Thái Sơn ở thành phố Thái An, tỉnh Sơn Đông, miền Đông Trung Quốc, nổi tiếng với cảnh quan hùng vĩ cùng bề dày lịch sử, văn hóa hàng nghìn năm, thu hút đông đảo du khách trong nước và quốc tế.
Được mệnh danh là “Đệ nhất Ngũ Nhạc”, “Ngũ Nhạc độc tôn” và “núi số một thiên hạ”, Thái Sơn ở thành phố Thái An, tỉnh Sơn Đông, miền Đông Trung Quốc, không chỉ gây ấn tượng bởi cảnh quan núi non hùng vĩ mà còn nổi tiếng với bề dày lịch sử, văn hóa hàng nghìn năm, trở thành một trong những danh thắng tiêu biểu thu hút du khách trong nước và quốc tế.
Trong các ngày 3 và 4/9, Đội Quy tập 589, Phòng Chính trị, Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh Quảng Trị tìm kiếm, phát hiện và cất bốc 2 hài cốt liệt sĩ tại bản Bãi Dinh, xã Dân Hóa, tỉnh Quảng Trị.
Hưởng ứng “Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ” của Ban Chỉ đạo quốc gia, trong 2 ngày 3-4/9, Đội Quy tập 589, Phòng Chính trị, Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh đã tìm kiếm, phát hiện và cất bốc 2 hài cốt liệt sĩ tại bản Bãi Dinh, xã Dân Hóa, tỉnh Quảng Trị.
Những ngày tháng Tám lịch sử, sườn Đông dãy Tam Đảo dường như mang một sắc thái riêng. Giữa núi rừng xanh thẳm, Di tích nơi thành lập Đội Cứu quốc quân Phạm Hồng Thái tại xóm Hòa Bình, xã Quân Chu, tỉnh Thái Nguyên lặng lẽ kể câu chuyện về một thời kỳ cách mạng sục sôi.
81 mùa thu đã đi qua, những chứng nhân của ngày tổng khởi nghĩa Cách mạng Tháng Tám và Quốc khánh 2/9 đã dần thưa vắng. Thế nhưng, hào khí độc lập dân tộc vẫn vẹn nguyên, được bền bỉ trao truyền qua từng trang giáo án, từng hiện vật bảo tàng và mạch nguồn tri ân của lớp trẻ hôm nay.
Văn tự tại các di tích không chỉ là những dấu tích được lưu giữ trên bia đá, hoành phi, câu đối hay các cấu kiện kiến trúc, mà còn chứa đựng ký ức, tư tưởng và những giá trị văn hóa được trao truyền qua nhiều thế hệ. Công nghệ có thể giúp bảo tồn và đưa những con chữ đến gần hơn với công chúng, nhưng để di sản thực sự có sức sống, yếu tố quyết định vẫn là con người – những người đọc, hiểu, trân trọng, gìn giữ và tiếp tục trao truyền những giá trị ấy.
Ngôi mộ tổ có lịch sử hơn 500 năm ở Nghệ An bất ngờ xuất hiện thêm một bia đá ghi tên người khác, khiến con cháu dòng họ ngỡ ngàng.
Bảo tàng Đường Hồ Chí Minh tọa lạc trong địa phận phường Yên Nghĩa (Hà Nội), trực thuộc Binh đoàn 12-Bộ Quốc phòng. Đây không chỉ là một công trình văn hóa đặc thù của Bộ đội Trường Sơn mà còn là thiết chế văn hóa hạng II vững chãi trong hệ thống bảo tàng cấp quốc gia.
Sáng 28-8, 219 phần mộ liệt sĩ chưa xác định danh tính tại Nghĩa trang liệt sĩ Đá Chông (Hà Nội) được khai quật, lấy mẫu sinh phẩm xương phục vụ công tác giám định gen quy mô lớn.
Nhân kỷ niệm 81 năm Cách mạng Tháng Tám thành công (19/8/1945-19/8/2026) và Quốc khánh nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam (2/9/1945-2/9/2026), tỉnh Tây Ninh khánh thành hai “Tuyến đường học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh” tại xã An Ninh.
Ngày 23/8, tại Chùa Nôm (xã Đại Đồng, tỉnh Hưng Yên) đã diễn ra lễ công bố quyết định công nhận Điểm du lịch Di tích lịch sử - văn hóa Quốc gia Chùa Nôm và Lễ Vu Lan Báo hiếu - Phật lịch 2.570, Dương lịch năm 2026.
Không đơn thuần là những chuyến tham quan, du khách ngày càng có nhu cầu tìm hiểu sâu hơn về lịch sử, văn hóa và những câu chuyện phía sau mỗi di sản. Phát triển du lịch tri thức vì thế đã, đang mở ra hướng đi mới, khi trải nghiệm được gắn với học hỏi, bảo tồn và sự kết nối với giá trị văn hóa.
Nằm bên dòng sông Nghĩa Trụ, thuộc xã Bát Tràng, thành phố Hà Nội, chùa Đào Xuyên (Thánh Ân tự) là một trong những ngôi chùa cổ có nhiều giá trị về lịch sử, kiến trúc nghệ thuật và tín ngưỡng. Trải qua hơn bốn thế kỷ, ngôi chùa vẫn lưu giữ nhiều giá trị đặc biệt, trở thành một phần quan trọng trong dòng chảy văn hóa của dân tộc.
Chiều 17-8, Đoàn công tác của tỉnh Thái Nguyên do đồng chí Phó Chủ tịch UBND tỉnh Dương Văn Lượng làm Trưởng đoàn đã kiểm tra thực tế công tác tu bổ, tôn tạo Khu di tích lịch sử Quốc gia 27-7, tại xã Đại Phúc.
Hé lộ một lịch sử Assyria đầy tranh giành quyền lực và bạo lực hơn những gì sử sách từng ghi lại.
Trong dòng chảy hàng nghìn năm của nhân loại, vô số câu chuyện từng xảy ra đã biến mất vĩnh viễn chỉ vì không có ai kịp ghi lại.
Lực lượng khai quật đã phát hiện bia đá màu trắng, khắc tên 'Liệt sỹ Lê Văn Quế' và các thông tin liên quan tại Nghĩa trang Liệt sĩ phường Ayun Pa (Gia Lai). Đây là manh mối quan trọng để phục vụ công tác đối chiếu, xác minh hồ sơ, giám định ADN.
Ngày 4-8, Đội K52 (Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh Gia Lai) đã tổ chức tìm kiếm, phát hiện và quy tập thêm 3 hài cốt liệt sĩ tại làng Sơr (xã Ia Boòng), nâng tổng số hài cốt liệt sĩ được tìm thấy tại khu vực này lên 6 trường hợp.
Được khắc trên những bia đá hàng nghìn năm tuổi, chữ viết Champa lưu giữ những câu chuyện về một nền văn minh rực rỡ từng tồn tại ở miền Trung Việt Nam.
Sau hợp nhất, tỉnh Bắc Ninh mở ra một không gian phát triển rộng lớn, đồng thời quy tụ gần như trọn vẹn hai miền đất học nổi tiếng ở phía Bắc và phía Nam sông Cầu. Từ quê hương Thái sư Lê Văn Thịnh, những làng khoa bảng Kim Đôi, Tam Sơn, Hoài Thượng đến vùng Yên Ninh của Tiến sĩ Thân Nhân Trung, Song Khê của Trạng nguyên Đào Sư Tích, Dĩnh Kế của Trạng nguyên Giáp Hải..., truyền thống hiếu học, tôn sư trọng đạo và trọng dụng nhân tài đã được bồi đắp qua nhiều thế kỷ. Di sản ấy hôm nay không chỉ được lưu giữ trên bia đá, trong gia phả hay tại các nhà thờ danh nhân, mà còn tiếp tục được viết bằng thành tựu giáo dục, khoa học và khát vọng vươn lên của thế hệ trẻ.Đây là bài thứ 4 trong tuyến chuyên đề 'Giá trị truyền thống lịch sử, văn hóa và con người Bắc Ninh' do Tạp chí điện tử Văn hóa và Phát triển thực hiện.
Mỗi năm, có hàng triệu lượt người tìm đến các điểm di tích văn hóa trên khắp cả nước để chiêm bái, tham quan và tìm hiểu giá trị văn hóa, lịch sử. Tại nhiều di tích có sự hiện diện dày đặc của các văn tự Hán Nôm. Thế nhưng, ít người hiểu được ý nghĩa của những chữ viết này.
Chiến tranh đã lùi xa, nhưng những dòng tên khắc trên bia đá và những tờ giấy báo tử úa vàng vẫn lặng thầm kể cho thế hệ hôm nay nghe về một thời hoa lửa. Ở đó, có những người mẹ nuốt nước mắt vào trong, có những chàng trai trẻ gửi lại thanh xuân nơi chiến trường để Tổ quốc được nở hoa độc lập. Nỗi đau thương mất mát của mỗi gia đình giờ đây đã kết tinh thành vạn niềm tự hào thiêng liêng của cả một dân tộc.
Hướng tới kỷ niệm 79 năm ngày Thương binh - Liệt sĩ (27-7-1947 - 27-7-2026), Báo và Phát thanh, Truyền hình Đồng Nai thực hiện loạt sản phẩm báo chí đa phương tiện với chủ đề 'Tháng Bảy tri ân'.
Nằm trên núi Ngọc Phác, bên hữu ngạn sông Hồng, chùa Phúc Thánh (thôn 2, xã Tam Nông) từ lâu đã trở thành địa chỉ văn hóa tâm linh quen thuộc của người dân và du khách thập phương. Trải qua bao biến thiên lịch sử, ngôi chùa vẫn lưu giữ nhiều giá trị đặc sắc về kiến trúc, nghệ thuật và tín ngưỡng, góp phần bồi đắp bản sắc văn hóa vùng Đất Tổ.
Được các con đưa đi thăm đồng đội ở nghĩa trang liệt sĩ, vợ chồng cựu chiến binh Nghệ An rưng rưng xúc động, nói 'đời này đã mãn nguyện rồi'.
Ngày 25-7, Bộ CHQS tỉnh Lai Châu cho biết, từ thông tin do nhân dân và cựu chiến binh cung cấp, đơn vị này đã xác định được thông tin mộ liệt sĩ.
Kỷ niệm 79 năm ngày Thương binh-Liệt sĩ (27/7/1947-27/7/2026), ngày 25/7, Đảng ủy-HĐND-UBND-Ủy ban MTTQ Việt Nam phường Đông Hà tổ chức lễ khởi công xây dựng Nhà bia ghi danh các anh hùng liệt sĩ phường 3 (cũ). Tham dự có đồng chí Lê Quang Chiến, Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND phường Đông Hà.
Chiều muộn, trong Nghĩa trang Liệt sĩ quốc gia A1, bà Đỗ Thị Thạnh, 70 tuổi, vẫn chậm rãi đọc từng dòng tên khắc trên bia đá. Người anh cả của bà Thạnh rời nhà khi mười tám tuổi, hẹn ngày đất nước hòa bình sẽ trở về. Hơn nửa thế kỷ sau, người em gái năm nào vẫn đi qua những nghĩa trang, tìm một nơi để gia đình có thể gọi anh trở về.
Thực hiện Chiến dịch 500 ngày đêm, sáng 23/7, các lực lượng thành viên Ban Chỉ đạo tìm kiếm, xác định danh tính liệt sĩ tỉnh Điện Biên bắt đầu tổ chức khai quật, lấy mẫu tại 2.042 phần mộ chưa xác định danh tính tại Nghĩa trang liệt sĩ Độc Lập (xã Thanh Nưa, tỉnh Điện Biên).
Trong hệ thống di sản văn hóa Lạng Sơn, những tấm bia ma nhai khắc trên đá là những tư liệu Hán Nôm quý giá, phản ánh lịch sử, văn hóa của vùng đất biên cương xứ Lạng. Tiêu biểu trong số đó phải kể tới bia Kéo Lếch tại thôn Long Thịnh, xã Quốc Khánh.
Quá trình khai quật các phần mộ tại Nghĩa trang liệt sĩ Hòa Tiến (Đà Nẵng), lực lượng chức năng đã phát hiện một số di vật mang thông tin về các liệt sĩ.
Ngày 20/7, Trung tá Nguyễn Phú Thịnh, Phó Ban Chỉ huy Quân sự xã Hòa Tiến, TP Đà Nẵng cho biết, trong quá trình khai quật các phần mộ tại Nghĩa trang liệt sĩ Hòa Tiến để lấy mẫu sinh phẩm phục vụ giám định ADN, lực lượng chức năng đã phát hiện một số di vật có giá trị phục vụ công tác xác minh danh tính liệt sĩ.
Trong quá trình khai quật các phần mộ tại nghĩa trang liệt sĩ Hòa Tiến để lấy mẫu ADN phục vụ xác minh danh tính, lực lượng chức năng phát hiện tấm bia đá và lọ thủy tinh ghi tên liệt sĩ.
Trong quá trình khai quật các phần mộ để lấy mẫu ADN tại Nghĩa trang liệt sỹ Hòa Tiến (TP Đà Nẵng), lực lượng chức năng đã phát hiện bia đá và lọ thủy tinh khắc tên hai liệt sỹ.
Thay vì đơn thuần lưu trữ dữ liệu thô, số hóa là hành trình đưa linh hồn di tích vào kỷ nguyên số. Tại Văn Miếu – Quốc Tử Giám, công tác số hóa này đang bước sang giai đoạn kết nối các nguồn tư liệu rời rạc thành một hệ sinh thái tri thức mở, thống nhất và bảo mật bằng công nghệ định danh. Nhờ đó, di sản ngàn năm thực sự sống động, tái sinh trong đời sống đương đại.
Nửa thế kỷ sau ngày 16 thanh niên xung phong Đại đội C130 quê Hưng Yên anh dũng hy sinh tại Bến phà II Long Đại, dòng sông lịch sử mang theo ký ức về một thời "tọa độ lửa" trên tuyến Trường Sơn.
Giữa 'tọa độ chết' Ngã ba Đồng Lộc (Hà Tĩnh) năm 1968, có một bức thư đã đi vào lịch sử. Hiện nay, tại Khu di tích Ngã ba Đồng Lộc, bức thư đó đã được khắc trang trọng lên bia đá.
Sáng 4-7, tại xã Phủ Thông, Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh Thái Nguyên tổ chức Lễ khởi công Dự án phục dựng, tôn tạo một số hạng mục công trình Di tích lịch sử Quốc gia Đồn Phủ Thông. Dự buổi Lễ có đồng chí Dương Văn Lượng, Phó Chủ tịch UBND tỉnh.
HNN - Mỗi vùng đất đều có những ký ức riêng của mình. Có những ký ức được lưu giữ trong sách sử, trong bia đá, trong đình chùa, miếu mạo. Nhưng cũng có những ký ức hiện diện rất đỗi bình dị trong tên gọi của một ngôi làng, một xóm nhỏ, một bến nước hay một cánh đồng. Trải qua hàng trăm năm, những địa danh ấy không chỉ giúp con người xác định nơi chốn cư trú mà còn trở thành một phần của bản sắc văn hóa, là sợi dây kết nối giữa quá khứ, hiện tại và tương lai.
Đứng giữa thung lũng rộng lớn này, con người dễ dàng cảm nhận được sự nhỏ bé của mình trước dòng chảy lịch sử kéo dài hàng thiên niên kỷ.
Giữa những ngày tháng 6 tại Cà Mau, một chiến dịch đặc biệt và thiêng liêng đã diễn ra tại Nghĩa trang Liệt sĩ Xã Trần Văn Thời: Khai quật, lấy mẫu sinh phẩm để giám định ADN, tìm lại tên cho 263 liệt sĩ chưa rõ thông tin. Với những người thực hiện, đây không chỉ là nhiệm vụ, mà là mệnh lệnh từ trái tim.
Bảo tàng Lịch sử chiến tranh Hàn Quốc (War Memorial of Korea) nằm tại quận Yongsan, thủ đô Seoul, là một trong những công trình văn hóa-lịch sử quân sự lớn nhất của Hàn Quốc.
Được công nhận di tích lịch sử - văn hóa cấp tỉnh năm 2007, nhóm bia đá tại chùa Vân Lỗi, làng Vân Hoàn, xã Nga Thắng, tỉnh Thanh Hóa mang nhiều dấu ấn lịch sử.
Nhắc đến Khu Di tích quốc gia đặc biệt Lam Kinh gợi lên hình dung về một 'kinh đô tưởng niệm', biểu tượng tiêu biểu, nơi hội tụ những giá trị đặc sắc của nghệ thuật kiến trúc, điêu khắc thời Lê Sơ. Từ kiến trúc điện, miếu đến những bậc thềm đá chạm rồng uy nghi, các tấm bia đá cổ kích thước lớn đến hệ thống lăng tẩm, tượng đá... mang đậm tư duy thẩm mỹ, văn hóa, tín ngưỡng của một triều đại hưng thịnh trong lịch sử phong kiến Việt Nam.