Xã Na Mèo, tỉnh Thanh Hóa, nơi cửa ngõ biên giới đầy thách thức với địa hình núi đá vôi hiểm trở, phức tạp. Con đường xây dựng Nông thôn mới (NTM) tại đây không chỉ là vật chất, mà là hành trình thay đổi tư duy, khơi dậy tinh thần tự lực của hơn 4.000 người dân.
Pháp luật đến với nhiều bản làng vùng cao không bắt đầu từ hội trường hay những trang tài liệu dày chữ, mà từ những câu chuyện đời thường bên bếp lửa, qua tiếng nói của những người được dân tin.
Ở bản Ché Lầu (xã Na Mèo), nhiều năm nay, một bộ phận người dân vẫn gắn bó với cây khoai mán ruột vàng, mà như cách gọi thân mật của bà con thì đây là 'cây làm giàu', 'cây thoát nghèo'...
Những ngôi trường mới khang trang đã và đang hình thành ở vùng biên giới Việt - Lào giúp học sinh nghèo thoát cảnh phải học tạm, ở nhờ do trường lớp xa xôi
Đồng bào Mông ở Thanh Hóa sinh sống chủ yếu tại các xã vùng cao có địa hình hiểm trở, khí hậu khắc nghiệt, nhưng lại là nơi sản sinh và lưu giữ nhiều giá trị văn hóa truyền thống đặc sắc. Với người Mông, ngôi nhà không chỉ là nơi cư trú mà còn là biểu tượng của bản sắc, phản ánh nếp sống, phong tục và thế giới quan của họ.
Sáng 9/11, tại điểm cầu xã Na Mèo, UBND tỉnh Thanh Hóa tổ chức lễ khởi công Dự án Trường nội trú liên cấp Tiểu học và Trung học cơ sở (TH&THCS) Na Mèo.
Người Mông ở Thanh Hóa có dân số đông thứ 3 trong các dân tộc thiểu số trên địa bàn tỉnh (sau dân tộc Mường và Thái), với khoảng trên 20.000 người, sống tập trung ở 44 bản tại các xã biên giới. Trong nhiều năm qua, nhờ được thụ hưởng các chương trình, dự án hỗ trợ phát triển kinh tế - xã hội, giảm nghèo bền vững của Trung ương, của tỉnh, đời sống đồng bào Mông Thanh Hóa đã thực sự đổi thay. Tuy nhiên, do chủ yếu sinh sống ở các địa hình hiểm trở, giao thông đi lại khó khăn, đất sản xuất ít, khí hậu khắc nghiệt và trình độ dân trí không đồng đều, vì vậy công tác giảm nghèo luôn là một 'bài toán' khó đối với các địa phương.
Là bản có đồng bào dân tộc Mông sinh sống thuộc địa bàn xã Sơn Thủy, Xía Nọi hôm nay đã đổi thay từng ngày. Những hủ tục dần được xóa bỏ, vấn nạn tảo hôn ngày càng giảm, bà con tích cực lao động, sản xuất, xây dựng cuộc sống ấm no.
Thấm nhuần lời dạy của Chủ tịch Hồ Chí Minh 'dân vận khéo thì việc gì cũng thành công', các đơn vị thuộc Ban Chỉ huy Bộ đội Biên phòng (BĐBP) tỉnh đã triển khai hiệu quả mô hình 'Dân vận khéo' gắn với thực hiện nhiệm vụ bảo vệ chủ quyền lãnh thổ, an ninh biên giới quốc gia.
Giữa đại ngàn xứ Thanh, những búp măng non mọc lên từ đất ẩm, từ sương rừng và hơi thở núi. Chúng nuôi sống biết bao thế hệ đồng bào dân tộc thiểu số, và hôm nay, đã vươn mình thành thương hiệu OCOP được thị trường đón nhận...
Ở các xã vùng cao biên giới xứ Thanh, đường sá không chỉ là lối đi lại, giao thương, kết nối văn hóa mà còn là 'nhịp cầu' đưa đồng bào các dân tộc thiểu số (DTTS) đến gần hơn với ước mơ về cuộc sống ấm no. Từ những buổi họp bản canh khuya với bao kiến nghị, mong mỏi, đến tiếng nói cử tri được các đại biểu HĐND tỉnh lắng nghe, tiếp thu, rồi đưa vào nghị quyết, bố trí nguồn vốn đầu tư. Con đường mới hình thành, mang theo sự đổi thay, minh chứng cho kết quả của sự thấu hiểu, nghĩa tình!
Có điện, đường, trường và giáo viên việc học của những đứa trẻ người Mông trên đỉnh Pù Mằn thuộc 2 xã Sơn Thủy và Na Mèo đã được nâng lên rõ rệt. Đặc biệt, nơi đây đã và đang có nhiều người đi tìm con chữ, sau đó trở về quê hương cống hiến, mở ra hy vọng về một tương lai tươi sáng.
Trên những bản làng vùng cao xứ Thanh, hình ảnh người chiến sĩ quân hàm xanh không chỉ là những chiến sĩ canh giữ đường biên, cột mốc mà còn là những người bạn đồng hành thân thiết của đồng bào các dân tộc. Bằng những việc làm cụ thể, thiết thực, họ đang vun đắp, xây dựng 'vành đai lòng dân' vững chắc nơi biên cương Tổ quốc.
Những ngày này, người dân bản Sa Ná, bản Son (xã Na Mèo) không khỏi thấp thỏm trước tình trạng sạt lở nghiêm trọng trên tuyến đường dọc bờ suối Son. Đây là tuyến đường huyết mạch nối bản Sa Ná với bản Son, bản Ché Lầu và Quốc lộ 217.
Tuyến đường huyết mạch vào bản Sa Ná, xã Na Mèo (Thanh Hóa) sạt lở nghiêm trọng, gây nguy cơ cô lập hơn 1.000 người dân.
Sau những trận mưa lớn kéo dài do cơn bão số 3 gây ra, tuyến đường trọng yếu nối bản Sa Ná với các bản Son, Ché Lầu, xã Na Mèo (Thanh Hóa), đã bị sạt lở nghiêm trọng. Điều này khiến việc đi lại, giao thương của hơn 1.000 nhân khẩu tại đây gặp rất nhiều khó khăn.
Sau trận mưa lớn từ bão số 3, tuyến đường độc đạo từ bản Sa Ná đến các bản Son, Ché Lầu (Na Mèo, Thanh Hóa) tiếp tục sạt lở nghiêm trọng, cắt đứt giao thông và đe dọa cuộc sống của hàng nghìn nhân khẩu.
Cơ quan chức năng tỉnh Thanh Hóa đang khẩn trương khảo sát, lập dự án kè chống sạt lở tại địa phận Khu tái định cư bản Sa Ná, xã Na Mèo. Trước mắt, chính quyền địa phương cắm biển cảnh báo nguy hiểm.
Mưa lũ kéo dài khiến tuyến đường dẫn vào 3 bản Sa Ná, bản Son, Ché Lầu ở xã Na Mèo bị sạt lở nghiêm trọng, nguy cơ mất an toàn.
Thông tin từ UBND xã Na Mèo, tối 26/7, tuyến đường vào bản Sa Ná, bản Son, bản Ché Lầu bị sạt lở phía taluy âm nghiêm trọng.
Bản Ché Lầu của xã Na Mèo ẩn mình giữa đại ngàn thâm u, kỳ vĩ. Khi sương núi còn đọng trên vành lá, tôi hồ hởi theo chân Phó Bí thư chi bộ Thao Văn Dế ghé thăm những ngôi nhà gỗ truyền thống của bà con người Mông.
Sát biên giới Việt – Lào, bản Cha Khót, xã Na Mèo (Thanh Hóa) đang đối mặt nguy cơ sạt lở nghiêm trọng khi hoàn lưu bão số 3 có thể gây mưa lớn kéo dài. Chính quyền địa phương đã dựng lán tạm, chủ động phương án di dời khẩn cấp 55 hộ dân đến nơi an toàn...
Trước diễn biến phức tạp do bão số 3, sáng 21/7, xã biên giới Na Mèo đã tổ chức dựng lán tạm, sẵn sàng phương án di dân đến nơi an toàn trong tình huống sạt lở.
Ngược Ché Lầu (xã Na Mèo), Mùa Xuân, Xía Nọi (xã Sơn Thủy) khi ánh mặt trời vừa nhô lên khỏi đỉnh núi mù sương. Những bản làng người Mông một thời heo hút, biệt lập nay đã khác. Trên con đường mới hôm nay chúng tôi đi, đã không còn cách trở, không còn cảnh cuốc bộ, đẩy xe, vượt qua vũng lầy như nhiều năm về trước...
Được sự quan tâm của Đảng và Nhà nước thông qua các chương trình, dự án phát triển kinh tế, xã hội, Ché Lầu - một bản xa xôi, khó khăn của xã Na Mèo (Quan Sơn) nay đã chuyển mình mạnh mẽ. Đường giao thông đã cứng hóa, sóng điện thoại đã bao phủ, điện lưới quốc gia sáng rọi ấm áp những ngôi nhà nơi góc núi.
Giăng mắc tứ bề là núi đồi hiểm trở, đồng bào dân tộc Mông ở bản Ché Lầu, xã Na Mèo (Quan Sơn) từng sống trong cảnh '3 không' (không điện, không đường, không chợ), đối mặt với vô vàn khó khăn trong cuộc sống hằng ngày. Thế nhưng, được sự quan tâm đầu tư, hỗ trợ của Đảng, Nhà nước và tỉnh Thanh Hóa, bản Ché Lầu hôm nay đã thay đổi diện mạo mới, có đường giao thông, điện thắp sáng, trường học...
Một lớp chỉ vài học sinh, cơ sở vật chất còn thiếu thốn nhưng thầy và trò vẫn nỗ lực vượt khó... Đó là câu chuyện ở các điểm trường lẻ vùng sâu, vùng xa...
Mùa Xuân, xã Sơn Thủy là một trong những bản xa xôi của huyện biên giới Quan Sơn (Thanh Hóa).
Nằm trên địa bàn xã vùng cao của huyện Quan Sơn, Trường Tiểu học Na Mèo đã, đang từng bước nâng cao chất lượng, đưa nhà trường phát triển toàn diện, hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ giáo dục bậc tiểu học trên địa bàn.
Nhằm hỗ trợ đồng bào miền núi, nhất là những hộ nghèo phát triển kinh tế, ổn định cuộc sống và có cơ hội vươn lên thoát nghèo bền vững, thời gian qua, các đơn vị lực lượng vũ trang (LLVT) Thanh Hóa đã triển khai nhiều mô hình sinh kế mang lại hiệu quả kinh tế, góp phần giúp hộ nghèo, cận nghèo tự tin xây dựng cuộc sống mới.
Đồng bào dân tộc Mông tỉnh Thanh Hóa sinh sống tập trung chủ yếu ở 44 bản, trong đó có 12 bản tiếp giáp với các huyện Sốp Bâu, Viêng Xay, Sầm Tớ tỉnh Hủa Phăn, nước bạn Lào thuộc 10 xã trên địa bàn 3 huyện Mường Lát, Quan Hóa, Quan Sơn. Toàn vùng có khoảng 3.800 hộ với hơn 20.000 nhân khẩu. Những năm qua được sự quan tâm của Đảng, Nhà nước, của tỉnh, các huyện vùng cao, biên giới và sự nỗ lực của đồng bào, đời sống đồng bào Mông dần nâng lên, kết cấu hạ tầng ở các bản từng bước được đầu tư, xây dựng.
Họ là những thầy cô giáo chấp nhận hy sinh tuổi thanh xuân và cuộc sống riêng để mang con chữ đến với trẻ em huyện biên giới Quan Sơn
Gần 4 năm trước, khi ông Thao Văn Thê - Phó Chủ tịch Hội Nông dân xã Na Mèo, huyện Quan Sơn (tỉnh Thanh Hóa) đưa cây khoai lòng vàng đầu tiên về trồng thử nghiệm trên đồng đất Ché Lầu, không ai tin giống khoai này sẽ giúp thoát nghèo. Tuy nhiên, bằng sự cần mẫn, không sợ khó… ông Thê đã chứng minh điều ngược lại.
Ngày 7-10, Đồn Biên phòng Cửa khẩu quốc tế Na Mèo, Bộ đội Biên phòng tỉnh Thanh Hóa ra quyết định khởi tố vụ án hình sự về hành vi tàng trữ trái phép chất ma túy. Cho tới cuối ngày, đơn vị đã hoàn chỉnh hồ sơ, bàn giao đối tượng và tang vật cho Công an huyện Quan Sơn xử lý theo quy định của pháp luật.
Chú trọng phát triển sản xuất, đồng bào Mông ở bản biên giới Ché Lầu, xã Na Mèo (Quan Sơn) có thêm bát ăn bát để thì sự học của những đứa trẻ đã khác. Trường lớp được Nhà nước đầu tư, những thầy cô giáo cũng chẳng phải lặn lội vượt suối leo đồi để vận động phụ huynh cho trẻ em ra lớp.
Khi đám đất nương bạc phếch cũng là lúc cánh rừng đầu nguồn kế tiếp bị đốn hạ, hơn 10 năm trước, nhiều hộ đồng bào Mông ở Thanh Hóa vẫn cứ tiến sâu vào rừng, trèo lên núi cao nhưng chưa từng thoát khỏi vòng vây đói nghèo. Cho đến khi, có những đảng viên tiên phong đưa ruộng về bản tập trung thâm canh...
Bước vào năm học mới 2024-2025, cậu bé Thao Tùng Sơn, dân tộc Mông ở bản Ché Lầu, xã Na Mèo (Quan Sơn) đang học tại điểm trường Ché Lầu, Trường Mầm non Na Mèo vui mừng khi nhận được quà trung thu sớm và đồ dùng học tập của các chú bộ đội biên phòng Đồn Biên phòng Cửa khẩu quốc tế (CKQT) Na Mèo và đoàn thiện nguyện trao tặng.
Đồng bào dân tộc Mông huyện Quan Sơn sinh sống chủ yếu ở 3 bản: Mùa Xuân, Xía Nọi (xã Sơn Thủy), Ché Lầu (xã Na Mèo), với tổng số hơn 200 hộ, hơn 1.000 nhân khẩu. Những năm qua, nhờ thực hiện nếp sống văn hóa mới trong tang lễ đã giúp đồng bào Mông giảm bớt được các chi phí tốn kém trong tổ chức đám tang, giúp người dân bớt đi gánh nặng kinh tế, tạo điều kiện phát triển kinh tế của mỗi gia đình, mỗi bản, từ đó góp phần xây dựng đời sống văn hóa mới trên bản Mông.
Cuối năm 2022, lưới điện quốc gia về bản, rồi đường giao thông được mở, những mô hình sản xuất mang lại hiệu quả kinh tế cao được áp dụng, đời sống của 35 hộ với 187 nhân khẩu đồng bào Mông bản biên giới Xía Nọi, xã Sơn Thủy (Quan Sơn) đang dần khởi sắc.
Chương trình GDPT 2018 quy định, học sinh lớp 3 bắt buộc học môn Tiếng Anh và Tin học.
Khi được tuyên truyền, phổ biến pháp luật, lối sống văn minh, ông đã tiên phong thực hiện và lan tỏa trong cộng đồng, góp phần xóa bỏ những hủ tục lạc hậu...
Đồng hành cùng báo chí cả nước, những người làm báo xứ Thanh vinh dự, tự hào luôn hoàn thành sứ mệnh thiêng liêng, tuyên truyền các chủ trương, đường lối, chính sách, pháp luật của Đảng, Nhà nước đến các tầng lớp Nhân dân; cổ vũ đồng bào tích cực thi đua lao động, sản xuất, xây dựng quê hương ngày một đổi mới, phát triển. Bên cạnh thực hiện nhiệm vụ tuyên truyền, các cơ quan báo chí, những người làm báo xứ Thanh đã có nhiều hoạt động từ thiện, nhân đạo, an sinh xã hội, giúp đỡ nhiều hoàn cảnh khó khăn, nhiều địa phương trên địa bàn tỉnh được cấp ủy, chính quyền địa phương, đồng bào các dân tộc ghi nhận, cảm ơn.
Những ngày này, có dịp trở lại vùng cao xứ Thanh mới cảm nhận hết được sự thay da đổi thịt trên từng bản làng. Sự đổi thay ấy được minh chứng qua những kết quả đạt được, mà nổi bật là những ngôi nhà khang trang, sạch đẹp; những tuyến đường huyết mạch nối liền bản người Mông nằm trên 'lưng chừng núi' được cứng hóa đến từng cổng ngõ các hộ dân... Mở đường, được xem là điều kiện tiên quyết để đồng bào phát triển kinh tế, xóa đói giảm nghèo bền vững.
Gia đình anh Thao Văn Sử và Thao Văn Chu là hộ cận nghèo ở bản Ché Lầu, xã Na Mèo được UBND huyện Quan Sơn hỗ trợ kinh phí và đưa vào trồng thí điểm cây khoai mán lòng vàng trên diện tích đất nông nghiệp của gia đình theo hình thức trồng tập trung.
Nằm sâu trong những dãy rừng già, tách biệt so với trung tâm, giao thông đi lại khó khăn, cuộc sống của hơn 20 hộ dân ở bản Khà, xã Sơn Thủy (Quan Sơn) bao năm vẫn cái nghèo đeo đẵng. Sự học của con em trong bản cũng không ngoại lệ. Chông chênh, đứt quãng...
Đồng bào dân tộc Mông huyện Quan Sơn sinh sống ở 3 bản: Ché Lầu (xã Na Mèo), Mùa Xuân, Xía Nọi (xã Sơn Thủy). Những năm trước đây, đường lên các bản Mông còn nhiều vất vả, khó khăn, thì nay nhờ sự quan tâm của Đảng, Nhà nước, cơ sở hạ tầng giao thông được đầu tư, tạo thuận lợi cho Nhân dân đi lại, giao thương, góp phần thúc đẩy kinh tế - xã hội (KT-XH) địa phương.
Khi người Mông ở bản Mùa Xuân còn chưa no cái bụng, Thao Văn Công đã quyết tâm vượt hàng chục cây số đường núi về phố huyện Quan Sơn đi học, chỉ mong có thêm kiến thức để thoát nghèo. Và rồi, trải qua nhiều vị trí công tác, đến nay giữ cương vị Chủ tịch Ủy ban MTTQ xã Sơn Thủy, anh đã đóng góp công sức, trí tuệ, cùng với cấp ủy, chính quyền tuyên truyền, vận động đồng bào Mông xóa bỏ hủ tục, tập quán canh tác lạc hậu, tham gia các mô hình phát triển kinh tế.
Ngược ngàn trên những nẻo đường miền Tây xứ Thanh những ngày cận tết, thấp thoáng sau những vạt rừng, sắc hoa đào đang đua nhau bung nở. Cứ vào dịp tết đến xuân về, cây đào được bà con dân tộc nơi đây chăm sóc và gìn giữ như 'báu vật' lại nở hoa, khoe sắc.
Với mong muốn đem đến một mùa xuân ấm áp và không khí hân hoan, đủ đầy dịp Tết nguyên đán Giáp Thìn 2024 cho Nhân dân của huyện Quan Sơn, chiều 23/1 đồng chí Nguyễn Việt Ba, Tổng Biên tập Báo Thanh Hóa đã đến thăm và trao các phần quà, trích từ nguồn quỹ 'Tấm lòng vàng' Báo Thanh Hóa, cho đồng bào các bản Mông tại 2 xã Na Mèo và Sơn Thủy.
Dẫu thời tiết lạnh giá, đường đi còn nhiều khó khăn, vất vả, nhưng với tình cảm, trách nhiệm, chiều 23/1, đoàn công tác của huyện Quan Sơn và các đơn vị tài trợ đã đến với Nhân dân 3 bản Mông: Ché Lầu (xã Na Mèo), Xía Nọi, Mùa Xuân (xã Sơn Thủy) nhân dịp Xuân Giáp Thìn 2024.
Nhằm nâng cao đời sống vật chất, tinh thần cho đồng bào dân tộc Mông, huyện Quan Sơn đã huy động nhiều nguồn lực, gắn với triển khai hiệu quả các chương trình, dự án ở vùng đồng bào dân tộc Mông, nhờ đó đời sống đồng bào ngày càng được cải thiện.
Trong những năm qua, cán bộ, chiến sĩ BĐBP Thanh Hóa đã đoàn kết, gắn bó chặt chẽ với đồng bào các dân tộc trên địa bàn biên giới, xây dựng, củng cố hệ thống chính trị cơ sở, giúp đỡ nhân dân phát triển kinh tế, văn hóa, xã hội. Từ đó, huy động được sức mạnh tổng hợp của nhân dân trong tham gia bảo vệ chủ quyền lãnh thổ, an ninh biên giới quốc gia.
Đồng bào dân tộc Mông tỉnh Thanh Hóa hiện nay có hơn 3.700 hộ, hơn 20.000 nhân khẩu (chiếm 1,5% dân số vùng dân tộc thiểu số và miền núi của tỉnh), sinh sống tập trung chủ yếu ở 44 bản/10 xã thuộc các huyện Mường Lát, Quan Hóa, Quan Sơn.