Sự thật sau gói hỗ trợ vốn rẻ

Ngân hàng đua nhau hạ lãi suất, tung gói vốn rẻ , nhưng nhiều đối tượng thụ hưởng các gói vốn rẻ này vẫn kêu khó tiếp cận. Đã có ý kiến cho rằng, thời buổi này, ngân hàng tung các chiêu “khoe của” là thượng sách, do đó “miếng bánh” cho doanh nghiệp sẽ khó “xơi”.

-

>> Ngân hàng dồn dập tung vốn giá rẻ
>> Mỏi mắt tìm vốn rẻ dù lãi suất giảm
>> Ngân hàng hạ lãi suất cho vay xuống 12%

Tính đến thời điểm này đã có hàng chục ngân hàng tham gia hỗ trợ khó khăn cho doanh nghiệp bằng các gói vốn lãi suất thấp từ 1 2%- 18%, với tổng trị giá hàng chục nghìn tỷ đồng.

Nói về các gói hỗ trợ này của ngân hàng, nhiều doanh nghiệp đều kỳ vọng sẽ được tiếp cận nhằm giải quyết khó khăn, thúc đẩy sản xuất kinh doanh. Tuy nhiên, bên cạnh đó vẫn có những “lợn cợn” xoay quanh những gói vốn rẻ này.

Trong thể lệ chương trình cho vay đối với khách hàng doanh nghiệp vừa và nhỏ, hộ sản xuất kinh doanh trong lĩnh vực nông nghiệp, nông thôn và xuất khẩu, hầu hết các ngân hàng đều ghi rõ doanh nghiệp vay vốn phải “đáp ứng đầy đủ các điều kiện cho vay” của ngân hàng.

Một trong các điều kiện vay được vốn đó là: Có phương án sản xuất kinh doanh hợp pháp, khả thi và có hiệu quả; Có khả năng tài chính bảo đảm trả nợ gốc và lãi đầy đủ trong thời hạn cam kết, như: có năng lực tài chính tốt, tài sản đảm bảo đầy đủ và hợp pháp, nguồn doanh thu thường xuyên từ hoạt động sản xuất kinh doanh liên tục để thực hiện các nghĩa vụ thanh toán nợ vay gốc, lãi khi đến hạn, đang hoạt động sản xuất kinh doanh có hiệu quả, có lãi không bị lỗ 03 năm liền kề…vv…

Có ngân hàng đưa ra điều kiện, phải có nguồn vốn tự có tham gia vào phương án vay vốn theo qui định của ngân hàng đó.

Đã có nhiều phản ánh từ các số doanh nghiệp, hiện vẫn phải vay với lãi suất từ 19% trở lên . Tiếp cận và đáp ứng được các điều kiện vay vốn của ngân hàng cũng rất khó, nhất là trong bối cảnh kinh tế đang khó khăn như hiện nay. Do đó, không ít doanh nghiệp đề nghị Ngân hàng Nhà nước cần có biện pháp để kiểm soát các gói hỗ trợ sử dụng đúng mục đích.

Một số chuyên gia kinh tế cho rằng các gói hỗ trợ lãi suất thấp được một số ngân hàng đưa ra gần như chỉ mang tính hình thức, đối tượng thụ hưởng rất hạn hẹp. Việc kiểm soát dòng vốn hỗ trợ này cũng rất cần nhưng lại không dễ, do các ngân hàng được phép thỏa thuận lãi suất đầu ra.

Trong bối cảnh hiện nay, ngân hàng tung chiêu “khoe của” là thượng sách. Bởi lẽ, “tầm ngắm” của tái cấu trúc hệ thống ngân hàng vẫn nhắm vào các ngân hàng yếu thanh khoản, cạnh tranh thiếu lành mạnh...vv..Đua nhau khoe phân nhóm trước đó đã là một trong những động tác tôn chính mình của các ngân hàng. Nếu là hình thức, thì “miếng bánh” – vốn rẻ cho doanh nghiệp, chưa chắc dễ “xơi” được.

Đã có doanh nghiệp đặt giả thiết, rằng nếu đưa ra trần lãi suất cho vay, thì liệu có cần đến các gói hỗ trợ vốn rẻ cho doanh nghiệp?. Khi đó, chỉ cần tiếp cận được vốn với mức lãi suất hợp lý đã tốt rồi.

Nhiều doanh nghiệp vẫn kỳ vọng tiếp cận được nguồn vốn có lãi suất thấp

Bật ngược lại những dư luận trên, một số ngân hàng cho rằng ngân hàng cũng giống như doanh nghiệp, cũng phải kinh doanh để có lãi, nếu chót rót tiền vào những doanh nghiệp yếu kém thì ngân hàng coi như mất vốn. Các điều kiện cho vay mà ngân hàng đưa ra cũng là sự đảm bảo an toàn vốn cho chính ngân hàng.

Theo PGS.TS Nguyễn Thị Mùi, một trong những giải pháp để doanh nghiệp vừa và nhỏ tiếp cận vốn của các ngân hàng là phải vừa chủ động tìm kiếm cơ hội, nắm bắt cơ hội, hiện thực hóa cơ hội, đồng thời củng cố các điều kiện để tiếp cận các nguồn vốn trong nền kinh tế.

Một số ngân hàng thương mại hiện đã thiết lập một môi trường bình đẳng cho mọi loại hình doanh nghiệp trong việc tiếp cận dịch vụ ngân hàng, thậm chí đã coi doanh nghiệp vừa và nhỏ là nhóm khách hàng tiềm năng, cần được đầu tư hợp lý hơn. Tuy nhiên, những hạn chế của chính các doanh nghiệp vừa và nhỏ về trình độ quản trị, về sự không chặt chẽ trong quản lý tài chính…cần phải được khắc phục nhanh chóng thì mới có điều kiện tiếp cận dịch vụ ngân hàng.

PGS.TS Nguyễn Thị Mùi nhận định doanh nghiệp và ngân hàng đều có hoàn cảnh và khó khăn riêng đòi hỏi cả hai đều phải vượt qua. Doanh nghiệp phải vươn lên đáp ứng được yêu cầu ngân hàng, ngân hàng cũng cần có đánh giá cụ thể, giúp doanh nghiệp hoàn thiện những thủ tục, trên cơ sở bảo đảm quyền lợi của đôi bên (Ngân hàng – Doanh nghiệp). Chỉ khi đó, doanh nghiệp vừa và nhỏ mới tiếp cận được vốn ngân hàng và các ngân hàng mới hai thác được thế mạnh của doanh nghiệp.

Đinh Bách