Rào cản quan hệ thương mại Mỹ - Philippines

Trong Dự báo Thương mại Hàng hóa Quốc gia năm 2018, Văn phòng Đại diện Thương mại Mỹ (USTR) cho biết, tình trạng tham nhũng nghiêm trọng diễn ra tại nhiều cơ quan Chính phủ và địa phương tại Philippines, trong đó đặc biệt Cục Hải quan hiện là rào cản lớn nhất trong quan hệ hợp tác thương mại giữa Mỹ và Philippines.

Văn phòng Đại diện Thương mại Mỹ cho rằng tham nhũng chính là rào cản lớn trong quan hệ hợp tác thương mại giữa Mỹ và Philippines. Ảnh: Philstar

USTR phân loại các rào cản thương mại nước ngoài thành 10 loại khác nhau, bao gồm các biện pháp và chính sách hạn chế của Chính phủ nước sở tại cản trở quá trình trao đổi hàng hóa và dịch vụ quốc tế.

USTR nhấn mạnh các thiếu sót trong quá trình hoạch định chính sách cũng như vấn đề không minh bạch trong xét xử và tố tụng tại Philippines đã gây tâm lý e ngại cho các nhà đầu tư trong và ngoài nước. Nhiều nhà đầu tư hoài nghi tòa án nhận hối lộ để ban hành các lệnh cấm vô lý, ngăn cản quá trình trao đổi thương mại hợp pháp giữa Mỹ - Philippines.

Tình trạng nhũng nhiễu, yêu sách của các nhân viên hải quan từng nhiều lần bị phản ánh. Theo đó, giới thương nhân thường xuyên phải đối mặt với các lệnh trì hoãn nhập cảnh hàng hóa, chi trả các khoản phí định giá, thử hàng cùng nhiều khoản phí “ngầm” khác do nhân viên hải quan yêu cầu.

USTR cho biết sẽ xây dựng các biện pháp hỗ trợ ngành xuất khẩu của Mỹ và loại trừ các rào cản thương mại quốc tế dưới sự chỉ đạo của Tổng thống Donald Trump, đặc biệt là 3 nhóm rào cản.

Nhóm thứ nhất, rào cản kỹ thuật. Mỹ yêu cầu Chính phủ Philippines loại bỏ các tiêu chuẩn kiểm định phi lý đối với mặt hàng thịt đông lạnh, đồng thời phải có chứng nhận đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm với nông sản và thực phẩm được nhập khẩu và phân phối tại Mỹ.

Nhóm thứ hai, rào cản sở hữu trí tuệ. Mỹ chỉ trích sự chậm chạp và thiếu kinh nghiệm trong quá trình xử lý các vấn đề thực thi quyền sở hữu trí tuệ của Bộ Tư pháp Philippines. Điều này tạo điều kiện cho hàng giả, hàng nhái xuất hiện tràn lan trên thị trường.

Nhóm thứ ba, rào cản thương mại điện tử. Đây chính là nhân tố quan trọng trong cạnh tranh thương mại và là nguồn đổi mới và tăng trưởng quan trọng của Mỹ. Theo đó, việc Philippines yêu cầu các cơ quan Chính phủ sử dụng dịch vụ điện toán đám mây do Bộ Thông tin và Truyền thông nước này cung cấp đã ngăn cản việc tiếp cận các dịch vụ đám mây khác có chất lượng tốt hơn.

Năm 2017, Cơ quan Quản lý và Điều tiết Giao thông mặt đất thuộc Bộ Giao thông Philippines ban hành lệnh cấm các nhà cung cấp dịch vụ tự động hóa quy trình điều phối giao hàng trên nền tảng công nghệ của mình. Các quy định khác bao gồm giá trần dịch vụ vận chuyển và giới hạn thời gian tối thiểu mỗi chuyến đi đã làm giảm khả năng cạnh tranh với các dịch vụ truyền thống.

USTR khẳng định các nhà đầu tư nước ngoài cũng phải đối mặt với nhiều khó khăn khác tại quốc đảo này. Tuy nhiên, USTR cũng công nhận nỗ lực của Chính phủ Philippines, đặc biệt là Bản ghi nhớ số 16 do Tổng thống Duterte ban hành hồi tháng 11/2017, yêu cầu Viện Hoạch định và Phát triển kinh tế cùng các cơ quan trực thuộc phải ngay lập tức dỡ bỏ và giảm bớt các quy định khắt khe đối với các nhà đầu tư nội địa và nước ngoài, trong các lĩnh vực như dịch vụ chuyên môn, xây dựng, hoạt động bán lẻ.

Võ Như Uyên