Quyết định không dễ dàng

Giá dầu thế giới đã tăng trở lại sau khi các nước thành viên Tổ chức các nước xuất khẩu dầu mỏ (OPEC) và các đối tác ngoài tổ chức nhất trí cắt giảm sản lượng dầu thô ở mức 1,2 triệu thùng/ngày trong sáu tháng đầu năm tới. Quyết định này được đưa ra không hề dễ dàng sau nhiều ngày thương thảo và đứng trước sự phản đối mạnh mẽ từ Mỹ.

Quyết định cắt giảm sản lượng dầu thô kể trên có thể được khẳng định là thành công của Hội nghị các nước thành viên OPEC và các đối tác vừa kết thúc ở Viên (Áo). Kể từ cuối năm 2017, sản lượng của các nhà sản xuất dầu mỏ lớn nhất thế giới gồm OPEC, Nga và Mỹ hiện đã tăng thêm 3,3 triệu thùng, nâng sản lượng khai thác dầu lên 56,38 triệu thùng/ngày, đáp ứng 60% nhu cầu tiêu dùng của thế giới. Tuy nhiên, nguồn cung tăng mạnh và nhu cầu của thế giới suy giảm đã khiến giá dầu lao dốc tới 30% trong hai tháng qua. Trong bối cảnh giá dầu thô giảm mạnh, Nga và A-rập Xê-út đã nhất trí làm mới hiệp ước về cắt giảm sản lượng dầu mỏ. I-ran cũng “bật đèn xanh” cho việc giảm sản lượng dầu khoảng 800 nghìn thùng/ngày kể từ năm 2019, sau khi đạt được thỏa thuận với A-rập Xê-út về khả năng miễn trừ khỏi việc cắt giảm sản lượng theo lệnh trừng phạt của Mỹ.

Trong bối cảnh nhiều quốc gia ngoài OPEC, trong đó có Mỹ, không muốn cắt giảm sản lượng dầu mỏ, việc buộc phải cắt giảm nguồn cung nhằm đẩy giá dầu lên là quyết định khó khăn đối với nhiều nhà sản xuất trong OPEC và đồng minh. Ngay trước khi diễn ra phiên họp của OPEC tại Viên, Tổng thống Mỹ Đ.Trăm đã “nhắc nhở” rằng, hy vọng OPEC sẽ giữ dòng chảy của dầu mỏ và không đưa ra quyết định đẩy giá dầu cao hơn. Ông chủ Nhà trắng cũng nhấn mạnh, các nước tiêu thụ dầu là một phần trong các cuộc thảo luận của OPEC kể cả khi các nước này không tham dự cuộc họp. Không những thế, các nước xuất khẩu ngoài OPEC thậm chí còn dự kiến sẽ tăng sản lượng, trong đó đi đầu là Mỹ. Tổng thống Mỹ từng đề nghị OPEC khai thác thêm dầu mỏ để giảm bớt tác động của các biện pháp trừng phạt mà nước này áp đặt đối với I-ran. Trong khi đó, ngay cả I-rắc, nhà sản xuất dầu lớn trong OPEC, cũng chưa thật sự muốn cắt giảm sản lượng bởi quốc gia này đang cần nguồn thu từ dầu mỏ để phục vụ công cuộc tái thiết đất nước. Nga, nhà sản xuất dầu mỏ lớn ngoài OPEC, cũng chưa cấp bách trong việc phải đẩy giá dầu lên khi nền kinh tế nước này đa dạng hơn và đồng nội tệ rúp ít bị phụ thuộc hơn vào thị trường dầu mỏ. Trong khi đó, chỉ có A-rập Xê-út được cho là thật sự muốn đẩy giá dầu tăng lên để giúp cân đối ngân sách bị thâm thủng khi giá dầu giảm sâu.

Theo giới phân tích, quyết định cắt giảm sản lượng dầu mỏ nêu trên được đưa ra tại hội nghị OPEC sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến những diễn biến sắp tới trên thị trường dầu mỏ. Nếu OPEC không đưa ra được mức cắt giảm sản lượng đáng kể, chắc chắn đà giảm sâu của giá dầu sẽ tiếp tục kéo dài sang năm 2019. Bởi thế, ngay sau quyết định cắt giảm sản lượng “tạm đủ mức” của OPEC và các đối tác, giá dầu bất ngờ tăng 5%. Dầu thô Brent tăng 3,26 USD/thùng, lên mức 63,32 USD. Dầu thô ngọt nhẹ của Mỹ tăng 2,62 USD, lên mức 54,11 USD/thùng, trước khi giảm xuống còn 53,9 USD. Nguồn tin từ Bộ Năng lượng Nga cho biết, Moscow sẵn sàng cắt giảm khoảng 200 nghìn thùng/ngày, trong khi các nước ngoài OPEC có thể giảm thêm 200 nghìn thùng/ngày, nâng tổng số sản lượng bị cắt giảm lên tới 1,2 triệu thùng/ngày.

Thị trường dầu mỏ thế giới vừa qua đã chứng kiến sự tụt giá về gần mức đáy của đợt giảm giá tồi tệ nhất kể từ cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu năm 2008. Kể từ mức đỉnh thiết lập hồi đầu tháng 10 vừa qua, giá dầu thế giới đã giảm sâu do nỗi lo thừa nguồn cung và sự sụt giảm của chứng khoán toàn cầu, cũng như sự giảm tốc tăng trưởng kinh tế ở một số nước. Mức cắt giảm được đưa ra lần này được cho là phù hợp kỳ vọng của thị trường. Giới phân tích dự báo, động thái cắt giảm sản lượng của OPEC và đồng minh sẽ giúp giảm nguồn cung trên thị trường dầu mỏ khi những dự báo trước đó cho thấy, sản lượng dầu của các nước ngoài OPEC sẽ tăng thêm 2,4 triệu thùng/ngày trong năm tới, trong đó sản lượng dầu của Mỹ tiếp tục tăng mạnh. Dữ liệu của Chính phủ Mỹ cho thấy, nước này hiện đang khai thác dầu với sản lượng 11,7 triệu thùng/ngày, một con số cao chưa từng thấy.

Thỏa thuận cắt giảm sản lượng dầu mỏ của OPEC và các đối tác tại Viên lần này dù miễn cưỡng, song cũng là dấu hiệu tích cực về “cái bắt tay” giữa các thành viên trong và ngoài OPEC nhằm bình ổn giá dầu. Với động thái này, thị trường “vàng đen” được kỳ vọng sẽ khởi sắc hơn sau khi giá dầu gần chạm đáy.

Thanh Vân