Công tác đánh giá xếp loại, cán bộ, đảng viên là một trong giải pháp quan trọng, góp phần nâng cao năng lực lãnh đạo, chất lượng đội ngũ cán bộ, đảng viên.
Là người sáng lập và rèn luyện Đảng Cộng sản Việt Nam, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã để lại cho Đảng ta hệ thống tư tưởng lý luận có giá trị to lớn, trong đó có vấn đề thực hành dân chủ trong Đảng. Trước yêu cầu, nhiệm vụ trong tình hình mới, việc quán triệt, vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh về thực hành dân chủ trong Đảng để góp phần tăng cường xây dựng, chỉnh đốn Đảng trong sạch, vững mạnh, có ý nghĩa đặc biệt quan trọng.
Trong cơ thể chính trị của Đảng, mỗi cán bộ, đảng viên chính là một 'tế bào sống'. Họ là nơi truyền dẫn tư tưởng, tổ chức thực thi đường lối, kết nối Đảng với nhân dân và phản ánh sinh khí, sức mạnh của cả hệ thống chính trị, như Chủ tịch Hồ Chí Minh đã khẳng định: 'Mọi công việc Đảng đều do đảng viên làm. Mọi nghị quyết Đảng đều do đảng viên chấp hành. Mọi chính sách của Đảng đều do đảng viên mà thấu đến quần chúng. Mọi khẩu hiệu, mọi kế hoạch của Đảng đều do đảng viên cố gắng thực hiện'[1]. Do đó, bất cứ biểu hiện suy yếu nào từ đội ngũ này đều có thể gây tổn hại đến khả năng lãnh đạo, cầm quyền và sứ mệnh lịch sử của Đảng.
Trước những tác động đa chiều của quá trình hội nhập quốc tế và mặt trái của cơ chế thị trường đã làm cho một bộ phận cán bộ, đảng viên sa vào chủ nghĩa cá nhân, suy thoái về tư tưởng chính trị, ảnh hưởng nghiêm trọng đến uy tín và danh dự của Đảng. Do vậy, nâng cao chất lượng tự tu dưỡng, tự rèn luyện đạo đức cách mạng của cán bộ, đảng viên được đặt ra như một nhu cầu cấp thiết hiện nay; thiết thực góp phần xây dựng Đảng ta luôn trong sạch, vững mạnh.
'Tự soi, tự sửa' theo tinh thần Nghị quyết T.Ư 4 (khóa XIII) đã và đang được triển khai mạnh mẽ với yêu cầu từng tổ chức cơ sở Đảng, từng cán bộ, đảng viên nghiêm khắc kiểm điểm, nhìn nhận, đánh giá để tạo bước chuyển sâu sắc về nhận thức và hành động trong công tác xây dựng, chỉnh đốn Đảng.
65 năm trước (tháng 1/1960), nhân dịp kỷ niệm 30 năm Ngày thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã bày tỏ lời tâm can của người đứng đầu Nhà nước bằng những vần thơ: 'Đảng ta vĩ đại như biển rộng, như núi cao/Ba mươi năm phấn đấu và thắng lợi biết bao nhiêu tình/ Đảng ta là đạo đức, là văn minh/Là thống nhất, độc lập, là hòa bình, ấm no…'.
'Tự soi, tự sửa' là quan điểm lớn của Đảng, Nhà nước và là yêu cầu cấp bách trong công tác xây dựng Đảng hiện nay. Trong di chúc, Chủ tịch Hồ Chí Minh căn dặn: 'Sau khi giải phóng được miền Nam, thống nhất đất nước thì việc đầu tiên phải chỉnh đốn, củng cố lại Đảng, Đảng mạnh thì cách mạng mới thành công, cũng như người cầm lái có vững thì thuyền mới chạy'.
Ngày 15/10, Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIII công bố toàn văn dự thảo các văn kiện trình Đại hội XIV của Đảng và tổ chức lấy ý kiến đóng góp của cán bộ, đảng viên và các tầng lớp nhân dân.
Xem xét thực tế đời sống xã hội, mỗi cán bộ, đảng viên, nhất là cán bộ lãnh đạo, quản lý chủ chốt các cấp hiện nay càng phải rèn luyện phẩm chất cách mạng, chống chủ nghĩa cá nhân, phải quán triệt và làm theo tấm gương sáng về đạo lý làm người của Chủ tịch Hồ Chí Minh thì Đảng mới đứng vững được trên vũ đài chính trị của Đảng cầm quyền.
'Nhận thức sai lệch về ý nghĩa, tầm quan trọng của lý luận và học tập lý luận chính trị; lười học tập chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, chủ trương, đường lối, nghị quyết của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước' là một trong những biểu hiện của sự suy thoái về tư tưởng chính trị, 'tự diễn biến', 'tự chuyển hóa' đã được Đảng ta xác định tại Hội nghị Trung ương 4 (khóa XII) năm 2016. Cũng từ đó đến nay, 'căn bệnh' này ở một bộ phận cán bộ, đảng viên vẫn chưa được trị tận gốc.
Xem xét thực tế đời sống xã hội, mỗi cán bộ, đảng viên, nhất là cán bộ lãnh đạo, quản lý chủ chốt các cấp hiện nay càng phải rèn luyện phẩm chất cách mạng, chống chủ nghĩa cá nhân, phải quán triệt và làm theo tấm gương sáng về đạo lý làm người của Chủ tịch Hồ Chí Minh thì Đảng mới đứng vững được trên vũ đài chính trị của Đảng cầm quyền.
Liêm chính là một giá trị cơ bản mà bất cứ một nền công vụ nào thực sự vì dân cũng cần hướng tới. Nó là hệ thống các giá trị, chuẩn mực trong nhận thức, suy nghĩ, cảm xúc, niềm tin, lý tưởng của từng cán bộ, công chức. Nó định hướng hành vi, suy nghĩ trở thành phương châm hành động của từng cán bộ, công chức trong toàn hệ thống các cơ quan, tổ chức của Nhà nước từ đó tạo ra một nền công vụ liêm chính.
Chủ tịch Hồ Chí Minh là tấm gương sáng về sự tận tụy, dâng hiến trọn vẹn cho đất nước, cho nhân dân. Trên cương vị người đứng đầu Đảng, Nhà nước, Người là hiện thân mẫu mực về tinh thần trách nhiệm, hết lòng vì nước, vì dân. Phong cách nêu gương của Chủ tịch Hồ Chí Minh là di sản vô giá Người để lại cho dân tộc ta, soi rọi, dẫn dắt, thúc đẩy hành động của toàn Đảng, toàn dân, toàn quân, có sức lan tỏa lớn trong việc thực hiện quy định về trách nhiệm nêu gương của người đứng đầu tổ chức, cơ quan, đơn vị hiện nay.
Một trong những nguy cơ đe dọa đến tính chính danh và sự tồn vong của Đảng cầm quyền là sự suy thoái về tư tưởng chính trị.
Chủ tịch Hồ Chí Minh từng chỉ ra từ rất sớm căn bệnh cá nhân chủ nghĩa trong một số cán bộ, đảng viên của Đảng. Người nêu rõ: Đội ngũ cán bộ của ta nói chung là tốt, nhưng vẫn còn một số ít chưa giũa gọt hết chủ nghĩa cá nhân. Người cũng phân tích rõ những biểu hiện cụ thể, những hậu quả nặng nề mà chủ nghĩa cá nhân gây ra.