Ông Trump dọa áp thuế toàn bộ hàng Trung Quốc

Lại áp thuế nhập khẩu Trung Quốc, Mỹ không cần thâm hụt thương mại?

Tổng thống Donald Trump phát biểu với báo giới ngày 7/9, cảnh báo sẵn sàng áp thuế bổ sung đối với 267 tỷ USD hàng hóa nhập khẩu từ Trung Quốc, ngoài kế hoạch 200 tỷ USD hiện tại.

"200 tỷ USD mà chúng tôi từng đề cập tới sẽ được triển khai rất sớm thôi, tùy thuộc vào tình hình. Tôi không thích phải nói ra điều này, nhưng sẽ có thêm 267 tỷ USD (hàng hóa) nữa bị đánh thuế nếu tôi muốn. Điều đó sẽ thay đổi hoàn toàn cán cân thương mại” - ông Trump tuyên bố.

Tổng thống Trump muốn tăng thuế nhập khẩu tất cả các hàng hóa từ Trung Quốc.

Trước đó vài giờ, Tổng thống Mỹ đã cho biết, hạn chót về kế hoạch áp thuế lên 200 tỷ USD hàng hóa nhập khẩu từ Trung Quốc sắp đến. Tổng thống Mỹ khẳng định ông “mạnh tay với Trung Quốc” vì đó là việc ông “phải làm”.

Tổng thống Mỹ từng áp thuế 25% đối với 50 tỷ USD hàng hóa Trung Quốc, trong đó phần lớn là các máy móc công nghiệp và các linh kiện điện tử. Danh sách áp thuế 200 tỷ USD hàng nhập Trung Quốc tiếp theo bao gồm các sản phẩm tiêu dùng như camera, thiết bị ghi âm, hành lý, túi xách, lốp xe, máy hút bụi và các mặt hàng này sẽ bị đánh thuế từ 10-25%.

Nếu Tổng thống Trump thực hiện kế hoạch áp thuế lên 267 tỷ USD hàng hóa như ông công bố, điện thoại di động - mặt hàng nhập khẩu lớn nhất của Mỹ từ Trung Quốc từ trước đến nay chưa nằm trong danh sách trừng phạt - có thể nằm trong danh sách này.

Nếu tất cả cảnh báo của Tổng thống Trump được thực hiện, tổng cộng sẽ có 517 tỷ USD hàng hóa nhập khẩu từ Trung Quốc bị đánh thuế. Điều đó đồng nghĩa với việc toàn bộ hàng hóa Trung Quốc vào Mỹ sẽ bị đánh thuế. Theo số liệu thống kê của Mỹ, nước này đã nhập khẩu 505 tỷ USD hàng Trung Quốc trong năm 2017.

Việc áp thuế nhập khẩu hàng hóa vào Mỹ từ một số quốc gia là một trong những yếu tố khiến thâm hụt thương mại của Mỹ đạt mức kỷ lục.

Xuất khẩu đã giảm mạnh trong tháng 7 khi hàng hóa Mỹ đối mặt với các biện pháp đáp trả thuế quan ở nhiều nước. Chênh lệch giữa nhập khẩu và xuất khẩu hàng hóa và dịch vụ đã tăng hơn 4 tỷ USD, tương đương 9,5%, lên 50,1 tỷ USD.

Đây là tháng thứ hai liên tiếp thâm hụt thương mại của Mỹ tăng sau khi xuất khẩu đã tăng vọt trong tháng 5, giúp bù đắp được ảnh hưởng từ các biện pháp thuế quan nhằm vào sản phẩm Mỹ xuất sang nước ngoài.

Nhập khẩu của Mỹ trong tháng 7 đã tăng 0,9% lên 261,2 tỷ USD, mức kỷ lục cả về sức mua hàng hóa lẫn dịch vụ. Trong khi đó, xuất khẩu đã giảm 1% xuống 211,1 tỷ USD, với số lượng hàng hóa công nghiệp và dầu mỏ đạt mức kỷ lục. Doanh thu từ mặt hàng đậu tương đã giảm 700 triệu USD do các biện pháp thuế quan từ Trung Quốc, trong khi nhập khẩu dầu mỏ đạt mức cao nhất trong 4 năm lên 23,6 tỷ USD, với mức giá trung bình cao nhất trong 4 năm là 64,63 USD/thùng. Xuất khẩu và nhập khẩu ô tô đều tăng, song mặt hàng máy bay lại giảm 1,6 tỷ USD.

Thâm hụt thương mại của Mỹ đạt mức kỷ lục là do kim ngạch xuất khẩu giảm và kim ngạch nhập khẩu tăng kỷ lục, trong khi lập hàng rào thuế quan, mục đích của Tổng thống Trump là hướng tới giảm nhập khẩu - tăng xuất khẩu.

Việc xuất khẩu của Mỹ giảm bị cho là tác động bởi đáp trả thuế quan và giá trị đồng USD tăng cao so với các đồng tiền khác, là điều dễ hiểu, song với nhập khẩu có cả một hàng rào thuế quan dựng lên là vẫn tăng kỷ lục là điều khó hiểu.

Tổng thống Mỹ đã chọn tăng thuế để lấy lại lợi ích Mỹ, tuy nhiên theo giới phân tích thì đó không phải là giải pháp căn cơ và có thể khiến kinh tế Mỹ "mất nhiều hơn được", bởi kinh tế Mỹ vẫn đang là nền kinh tế tiêu dùng.

Vì tiêu dùng nội địa đóng vai trò quyết định cho chất lượng và tốc độ tăng trưởng của kinh tế Mỹ, do vậy khi nền kinh tế Mỹ có tín hiệu tích cực (biểu hiện rõ trên thị trường chứng khoán Mỹ) thì đồng nghĩa tiêu dùng nội địa tăng mạnh, tức là việc mua sắm của người tiêu dùng tại Mỹ tăng cao.

Điều đó khiến cho nhu cầu nhập khẩu gia tăng. Việc gia tăng nhập khẩu để đáp ứng nhu cầu tiêu dùng trong nước sẽ khiến cho Mỹ không thể tránh khỏi bị thâm hụt thương mại - điều mà Tổng thống Trump luôn tìm cách cắt giảm, vì cho rằng lợi ích Mỹ bị "cướp mất" lớn nhất từ đây.

Trong khi đó, chính quyền Tổng thống Trump lại kích thích cho vay tiêu dùng, càng khiến cho nhu cầu nhập khẩu hàng hóa từ thị trường Mỹ tăng cao, bất chấp giá cả tăng vì thuế nhập khẩu tăng. Rõ ràng, Tổng thổng Trump chưa lấy lại cho nước Mỹ những lợi ích bị cướp thì người tiêu dùng Mỹ lại đang chịu thiệt hại nhiều hơn khi giá cả tăng, thậm chí đắt đỏ.

Sơn Dương