Nhật và ASEAN cần hợp tác với Mỹ

Liên quan đến quy định của tỉnh Hải Nam về hạn chế đánh bắt cá ở biển Đông áp dụng từ ngày 1-1.

Ngày 17-1, phát biểu với báo chí tại Tokyo, Ngoại trưởng Nhật Fumio Kishida cho biết Nhật sẽ tiếp tục tìm hiểu chi tiết về khu vực bị hạn chế đánh bắt thông qua các kênh ngoại giao. Ông nhấn mạnh nếu quy định trên ảnh hưởng đến quyền tự do hàng hải, Nhật sẽ gửi công hàm phản đối.

Hãng tin Kyodo (Nhật) đưa tin cùng ngày 17-1, phát biểu tại cuộc hội thảo do Hội đồng Nghiên cứu các vấn đề châu Á tổ chức ở Tokyo, Ngoại trưởng Fumio Kishida đã kêu gọi Trung Quốc và Hàn Quốc tổ chức hội nghị cấp cao với Nhật để thảo luận các biện pháp cải thiện quan hệ. Ông cho rằng các vấn đề tồn tại hiện nay có thể dẫn đến những tình huống khó lường và tổ chức hội nghị cấp cao sẽ tạo cảm giác an toàn cho người dân ở mỗi nước.

Hôm 16-1, tại buổi thuyết trình về chủ đề Thịnh vượng ở châu Á và tầm quan trọng của biển cả do Viện Quốc tế về nghiên cứu chiến lược (Anh) tổ chức ở Singapore, Bộ trưởng phụ trách chính sách đại dương và toàn vẹn lãnh thổ Nhật Ichita Yamamoto đã chỉ trích Trung Quốc.

Ông xem việc Trung Quốc áp đặt vùng nhận dạng phòng không trên biển Hoa Đông là minh chứng cho thấy Bắc Kinh muốn thay đổi nguyên trạng và trật tự quốc tế ở khu vực. Ông nói Nhật sẽ ứng phó với các thách thức này một cách bình tĩnh và kiên quyết dựa trên luật pháp quốc tế.

Ông kêu gọi ASEAN và Nhật phối hợp chặt chẽ, đồng thời cùng hợp tác với Mỹ để duy trì tự do hàng hải ở châu Á-Thái Bình Dương. Ông giải thích cần hợp tác với Mỹ vì Mỹ có ý chí và năng lực để bảo vệ pháp quyền trong khu vực.

Ông nhận định nếu không có tự do và an toàn hàng hải thì sẽ không có tự do dòng chảy thông tin, tự do vận chuyển con người và hàng hóa vốn là những yếu tố xây dựng thịnh vượng cho Nhật và ASEAN. Ông khẳng định Nhật vẫn xem trọng quan hệ với Trung Quốc và dù còn bất đồng về một số vấn đề, Nhật và Trung Quốc nên phát triển quan hệ song phương vì lợi ích chung.

LÊ LINH