Nhà ở xã hội: Vẫn gian nan

    Báo Tổ Quốc
    Gốc

    (Toquoc)- Các cơ quan chức năng vẫn còn đau đầu vì vấn đề quỹ đất và xếp loại đối tượng hưởng thụ.

    (Toquoc)- Những dự án đầu tiên thuộc chương trình nhà ở cho sinh viên, công nhân và người có thu nhập thấp (gọi chung là nhà ở xã hội) đang được triển khai trên địa bàn Hà Nội. Tuy nhiên, cho đến thời điểm này, bên cạnh việc các doanh nghiệp chưa mặn mà với nhà ở xã hội, các cơ quan chức năng vẫn còn đau đầu vì vấn đề quỹ đất và xếp loại đối tượng hưởng thụ loại hình nhà ở này. Loay hoay tìm đất Theo quy định, đất để xây dựng nhà ở xã hội gồm: Đất được bố trí từ quỹ đất đã được thu hồi, bồi thường giải phóng mặt bằng theo quy hoạch; quỹ đất 20% dành để xây dựng nhà ở xã hội trong các dự án nhà ở thương mại, khu đô thị trên địa bàn; đất “sạch” mà doanh nghiệp tự đề xuất.. Đối với nhà ở cho sinh viên còn có quỹ đất trong khuôn viên các cơ sở đào tạo được quy hoạch xây dựng ký túc xá. Dù có nhiều nguồn như vậy, nhưng trong thực tế, quỹ đất của Hà Nội đang thiếu trầm trọng, mà nguyên nhân của vấn đề do có cơ chế nhưng việc thực hiện chưa nghiêm. Quỹ đất của Hà Nội đang thiếu trầm trọng. Quỹ đất 20% theo Quyết định 123 được xem là quỹ đất quan trọng nhất, sẵn nhất của Hà Nội, nhưng theo ông Nguyễn Trọng Ninh, Cục Phó Cục Quản lý Nhà và thị trường bất động sản, dù đã có cơ chế rõ ràng trên địa bà Hà Nội rất ít dự án để dành đất cho loại hình này, hoặc đã sử dụng vào mục đích khác nhưng việc xử lý rất khó khăn. Đặc biệt là đối với Hà Nội mở rộng, hầu hết các khu đô thị mới không thực hiện theo quy định. Trên thực tế, lúc thực hiện Quyết định 123, thị trường bất động sản Hà Nội đang “sốt” và số dự án chắc chắn không ít. Đến nay, quỹ đất 123 tổng cộng có bao nhiêu ha, đã dùng bao nhiêu và còn lại bao nhiêu chưa từng được Sở Tài Nguyên- Môi trường Hà Nội tổng kết và công bố. Tuy nhiên, theo một lãnh đạo sở Xây dựng Hà Nội, con số mà sở này nắm được vào khoảng 60ha. Sở Xây dựng vừa trình UBND thành phố Hà Nội 3 dự án ký túc xá sinh viên tại các khu đô thị Mỹ Đình (1,7ha), Pháp Vân, Tứ Hiệp (4,2ha) và Xuân Đỉnh (2ha). Những diện tích đất còn lại đang thuộc diện “của để dành” vì quỹ đất của Hà Nội cực kỳ khan hiếm. Trong khi đó, một đại diện của Tổng công ty Đầu tư và Phát triển hạ tầng lại cho rằng mặc dù là địa phương được đánh giá đi đầu trong phát triển nhà ở xã hội, song đến nay TP. Hà Nội vẫn chưa dành riêng quỹ đất để xây dựng nhà cho sinh viên mà vẫn lấy từ quỹ đất 20% của các khu đô thị mới. Chính điều này dẫn đến phát sinh nhiều vấn đề phải thay đổi quy hoạch khu đô thị do phải thay đổi về mật độ xây dựng và hệ số sử dụng đất, hay bức xúc hơn là sự quá tải về hạ tầng giao thông, kỹ thuật. Từ đó làm cho chủ đầu tư gặp khó khăn khi thỏa thuận đấu nối hạ tầng kỹ thuật trong khu vực dự án với hạ tầng kỹ thuật ngoài phạm vi dự án đã phê duyệt. Bên cạnh đó, việc quy định các chủ đầu tư phải dành 20% quỹ đất của khu đô thị mới để xây nhà cho sinh viên sẽ dẫn đến khó khăn trong việc lựa chọn chỉ định nhà thầu để xây dựng dự án, khi chủ đầu tư khu đô thị và chủ đầu tư quỹ đất 20% là hai đơn vị khác nhau. Đau đầu về đối tượng hưởng thụ Thứ trưởng Bộ Xây dựng Nguyễn Trần Nam từng cho rằng cứ phải có nhà đã rồi sau đó mới tính đến chuyện phân phối. Tuy nhiên, sau khi một số dự án nhà ở xã hội trên địa bàn Hà Nội được triển khai thành công, việc phân phối loại hình nhà này thế nào cho hợp lý, tránh bất công xã hội đang trở thành một bài toán nan giải. Đối với nhà ở cho sinh viên và công nhân, điều này không quá khó khăn, nhưng với nhà ở cho người có thu nhập thấp, nơi mà cung- cầu quá chênh lệch, số lượng người cần nhà quá lớn, việc đưa ra quy định đối tượng nào được xét, đối tượng nào được ưu tiên trước, đối tượng nào sau, làm thế nào đảm bảo công bằng và nhà thu nhập thấp không trở thành miếng mồi béo bở cho đầu cơ…đang làm khó các nhà quản lý. Một số dự án nhà ở xã hội trên địa bàn Hà Nội được triển khai thành công. Trước đây, Hà Nội đã có một bài học đắt giá về việc phân phối nhà ở chính sách. Nhà được phân phối hôm trước thì hôm sau người dân đã bán lại để kiếm lời. Chính Bộ Xây dựng cũng mới ban hành được 5/6 thông tư liên quan đến chương trình nhà ở xã hội. Thông tư cuối cùng đang “nợ” chính là về việc quản lý, phân phối loại hình nhà ở này. Theo ông Nguyễn Trọng Ninh, chính sách là một chuyện, nhưng triển khai mới là quan trọng, vấn đề phân phối nhà ở thu nhập thấp là vấn đề cực kỳ phức tạp. Bởi nếu làm không cẩn thận sẽ xảy ra tình trạng xây nhà giá thấp cho người giàu, hoặc xảy ra cơ chế xin- cho gây ra bất công xã hội và lãng phí những cố gắng bấy lâu của Nhà nước. Đã có rất nhiều kiến nghị như sẽ xét theo mức thu nhập, theo bình chọn của cơ quan, sẽ có Hiệp hội Nhà ở của người thu nhập thấp để bình xét… Ông Phạm Sỹ Liêm, Phó Chủ tịch Tổng Hội Xây dựng Việt Nam, phân tích: Chúng ta loay hoay với đối tượng thụ hưởng vì nguồn cung còn quá ít trong khi cầu nhiều. Khi cung dồi dào thì không phải quá lo lắng về chuyện xin- cho hay đầu cơ. Cho nên, để giải quyết triệt để, vấn đề chính là nguồn cung, quỹ đất, là chính sách cởi mở cho doanh nghiệp, cải cách thủ tục hành chính… Còn đối tượng, chỉ cần Nhà nước ra chính sách, giám sát và xử lý nghiêm, công bằng thì nếu đi từ cấp phường, cấp cơ quan sao lại không biết ai cần nhà, ai không? Khôi Nguyên

    Nguồn Tổ Quốc: http://www.toquoc.gov.vn/Thongtin/Kinh-Te/Nha-O-Xa-Hoi-Van-Gian-Nan.html