Lạc quan gỗ Việt!

Cách đây hơn chục năm, những sản phẩm gỗ của Việt Nam hầu như mất hút trên thị trường thế giới, kim ngạch xuất khẩu chỉ khoảng 200 triệu USD một năm. Nhưng đến năm 2013, kim ngạch xuất khẩu gỗ và sản phẩm gỗ đã vươn tới 5,56 tỷ USD, 7 tháng đầu năm 2014 đạt 3,38 tỷ USD, theo thống kê của Tổng cục Hải quan.

CôngThương - Việt Nam đứng trong top thứ 6 thế giới về xuất khẩu gỗ và sản phẩm gỗ, chỉ sau Mỹ, Italia, Đức, Ba Lan, Trung Quốc.

Nhìn những con số đó, chắc hẳn nhiều người sẽ nhanh chóng khẳng định gỗ Việt đã có sự tăng trưởng xuất khẩu “diệu kỳ”. Thực chất, gỗ Việt chỉ tăng trưởng “nóng”, tăng tới 30% mỗi năm, thậm chí có năm tăng hơn 50%, trong một số năm đầu thế kỷ 21, sau đó “yếu” dần. Từ năm 2007, tăng trưởng xuất khẩu đồ gỗ giảm mạnh, đến năm 2011 đạt 3,9 tỷ USD, chỉ tăng 13,8% so với năm 2010; năm 2012 hơn 4,66 tỷ USD, tăng 17,9%; năm 2013 đạt 5,56, tăng 19,2%.

Nguyên nhân của sự tăng trưởng... “xuống dốc” đó đã được chỉ ra: “Rừng vàng” đã hết, phần lớn nguyên liệu gỗ phải nhập khẩu, giá tăng “phi mã” trong khi giá bán không thể tăng vì sẽ mất khả năng cạnh tranh.

Trong số khoảng 3.000 doanh nghiệp chế biến gỗ, có khoảng 70% quy mô vừa và nhỏ, tiềm lực yếu, khó tiếp cận nguồn vốn vay ngân hàng, không tạo ra được giá trị gia tăng cao cho sản phẩm gỗ chế biến. Một vấn đề bức thiết khác: Công nghệ. Hiện gỗ Việt đang có nhiều cơ hội nhưng doanh nghiệp không có điều kiện cải tiến máy móc, nâng cao công nghệ, đào tạo nhân lực, đặc biệt việc nhập khẩu máy móc, thiết bị cũ hiện nay đã bị cấm...

Tương lai của gỗ Việt sẽ ra sao khi nhìn đâu cũng thấy... khó? Những người trong cuộc hiểu rõ nhất những khó khăn thực sự mà mình đang phải đối mặt. Và, trong gian khó, niềm tin và sự lạc quan vẫn không mất đi. Các doanh nghiệp ngành gỗ phân tích một cách tự tin.

So với các ngành hàng khác sử dụng nhiều lao động như dệt may, da giày, thủy sản có năng suất lần lượt là 7.156, 13.943 và 8.978 USD/người/năm, thì ngành gỗ sử dụng ít lao động nhưng năng suất cao hơn, đạt tới 18.320 USD/người/năm.

Các sản phẩm gỗ nội thất Việt đang được các tập đoàn, tổ chức quốc tế đánh giá rất cao. Gỗ Việt đã có mặt ở 120 quốc gia và đang ngày càng được người tiêu dùng thế giới ưa chuộng bởi giá trị bảo vệ môi trường và thẩm mỹ cao...

Cơ hội vẫn còn nhiều, thay vì trông chờ chính sách hỗ trợ của nhà nước, các doanh nghiệp “tự lực, tự cường” vươn lên để đưa gỗ Việt vươn ra nước ngoài mạnh hơn. Để vươn tới “mốc” xuất khẩu đồ gỗ 10- 12 tỷ USD năm 2020, không ai làm thay được doanh nghiệp!

Trần Phương

PHẢN HỒI