Không ít khó khăn trong xây dựng nông thôn mới ở Ba Vì

Là huyện thuộc vùng bán sơn địa, nằm ở phía Tây Bắc Thủ đô Hà Nội, Ba Vì có dân số hơn 265 nghìn người, trong đó chủ yếu là 3 dân tộc Kinh, Mường, Dao sinh sống trên địa bàn 31 xã, thị trấn, trong đó có 7 xã dân tộc miền núi, 1 xã giữa sông Hồng.

Trong xây dựng nông thôn mới, Ba Vì đã nhận được sự quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo, đầu tư kịp thời của Trung ương, của TP Hà Nội; sự hỗ trợ của các Sở, ban, ngành, các quận nội thành của TP; các DN và sự đồng thuận vào cuộc tích cực của người dân.

Quá trình triển khai, các xã đã đạt được những kết quả tích cực thể hiện trên các tiêu chí xây dựng NTM như: giao thông nông thôn, giao thông nội đồng, trường học, trụ sở, nhà văn hóa, trạm y tế, giải quyết việc làm, tăng thu nhập, nâng cao đời sống nhân dân... Nhiều công trình hoàn thành, đưa vào sử dụng đã tạo sự thay đổi lớn về bộ mặt nông thôn, diện mạo nông thôn mới được hình thành và ngày càng phát triển trên vùng quê Ba Vì.

Người dân ở Ba Vì phát triển kinh tế nhờ trồng chè. Ảnh: Khánh Phong

Bên cạnh những thuận lợi đó, đối với huyện Ba Vì trong xây dựng NTM còn không ít những khó khăn như công tác giảm nghèo chưa thật sự bền vững, tỷ lệ hộ nghèo còn cao, nhất là các xã miền núi, vùng dân tộc thiểu số.

Thu nhập của người dân còn thấp, việc vận động thay đổi tập quán sản xuất nhỏ lẻ, manh mún ở một số nơi còn chậm. Đầu ra cho các sản phẩm chưa ổn định, việc phối kết hợp tiêu thụ hàng hóa khó khăn.

Việc tiếp nhận và ứng dụng các tiến bộ kỹ thuật, công nghệ cao vào nông nghiệp hạn chế, quy mô nhỏ lẻ, phân tán. Nguồn lực đầu tư xây dựng nông thôn mới từ ngân sách nhất là của xã và nhân dân đóng góp còn ít, chưa huy động được nhiều nguồn hỗ trợ từ các DN...

Các làng nghề chưa được quy hoạch đầu tư phát triển, ý thức của một số chủ DN chưa cao, còn tư tưởng chạy theo lợi nhuận, gây ảnh hưởng đến môi trường đầu tư.

Với một số xã, đặc biệt là xã thuộc vùng dân tộc miền núi đang phấn đấu để về đích, những tiêu chí chưa đạt chủ yếu liên quan đến đầu tư xây dựng các thiết chế, hạ tầng cơ sở, giải quyết việc làm, tỷ lệ hộ nghèo, thu nhập bình quân.

Xã Ba Vì, nơi hầu hết là đồng bào dân tộc Dao sinh sống, diện tích đất nông nghiệp ít, bà con chủ yếu làm nương, rẫy, tỷ lệ người lao động thiếu việc làm, hộ nghèo còn cao, trình độ dân trí hạn chế. Nguồn thu của người dân chủ yếu dựa vào việc trồng, chăm sóc, thu hái cây thuốc nam. Đến hết năm 2017, xã mới đạt 11 trong số 19 tiêu chí xây dựng nông thôn mới.

Tiêu chí về văn hóa là tiêu chí rất khó trong thực hiện tại các xã dân tộc, miền núi nhưng chính quyền và nhân dân các xã đã tích cực phấn đấu. Điển hình như năm 2017, xã Ba Trại đã đăng ký kiểm tra 5 làng văn hóa các thôn 1, 5, 6, 8 và 9.

Tại mỗi thôn, trong 3 năm từ năm 2015 - 2017, người dân luôn hăng hái tham gia với những việc làm cụ thể như trồng hoa hai bên đường, vệ sinh đường làng ngõ xóm, treo băng zôn tuyên truyền trực quan về xây dựng nông thôn mới... Đặc biệt, các thôn không để xảy ra tụ điểm ma túy, cờ bạc, tội phạm mại dâm, không phát sinh người nghiện mới…

Trong năm 2017, xã Ba Trại đã tích cực triển khai xây dựng vùng chuyên canh chè 560 ha, trong đó mô hình trồng chè sạch, an toàn theo tiêu chí chuẩn VietGAP là 16 ha, phát triển thương hiệu sản phẩm gà đồi, thu nhập bình quân đầu người trên 38 triệu đồng/người/năm, là xã đầu tiên trong 7 xã miền núi của huyện đã đạt chuẩn nông thôn mới năm 2018.

Được sự quan tâm của TP Hà Nội, bằng nguồn vốn chương trình mục tiêu quốc gia và nguồn ngân sách của các quận nội thành, những năm qua các xã khó khăn có đồng bào dân tộc thiểu số sinh sống của huyện đã được đầu tư xây dựng cơ sở hạ tầng, nhà văn hóa thôn và các công trình nước sạch phục vụ đời sống nhân dân.

Mặc dù đã đạt được những kết quả nhất định trong xây dựng nông thôn mới nhưng đối với huyện Ba Vì hiện nay các địa phương còn nhiều việc phải làm đó là: Sản xuất chưa tập trung theo hướng hàng hóa, chuyển đổi cơ cấu kinh tế còn chậm; có lúc, có nơi đội ngũ cán bộ và người dân chưa thực sự vào cuộc; số lao động nông thôn thiếu việc làm vẫn còn, thu nhập bình quân của người dân còn thấp, tỷ lệ hộ nghèo còn ở mức cao...

Khánh Phong