Gỡ rối cho hội họa Việt

    Gốc

    VH- Tại Hội thảo về Thực trạng ngành mỹ thuật và mục tiêu quy hoạch phát triển ngành mỹ thuật đến năm 2020, tầm nhìn đến năm 2030 do Bộ VHTTDL tổ chức ngày 21.11 tại Hà Nội, các chuyên gia, nhà quản lý mỹ thuật đều nhận định, cần thiết phải có một quy hoạch với tầm nhìn xa, tuy nhiên để có được một bản quy hoạch sát thực tiễn, không phù phiếm lại là một thách.

    Việc cần làm

    Họa sĩ Vi Kiến Thành, Cục trưởng Cục Mỹ thuật, Nhiếp ảnh và Triển lãm cho biết, tổ chức hội thảo là một khâu quan trọng trong quá trình xây dựng quy hoạch. Tuy nhiên, không tránh khỏi những băn khoăn khi nhiều ý kiến cho rằng, quy hoạch liệu có mang lại hiệu quả thực tiễn hay không? Ông Vi Kiến Thành chia sẻ, khoảng cách từ quy hoạch đến sự phát triển thực tiễn sẽ là một chặng đường dài. Các nhà soạn thảo cần lắng nghe ý kiến nhiều chiều từ các chuyên gia và dư luận đóng góp cho một quy hoạch mang tính toàn diện, sát sườn với đời sống.

    Đồng ý kiến với họa sĩ Vi Kiến Thành, các chuyên gia, nhà phê bình mỹ thuật đều cho rằng, để có những bước phát triển đáp ứng yêu cầu trong giai đoạn mới, mỹ thuật VN rất cần có một quy hoạch phát triển với tầm nhìn xa. “Mục tiêu của ngành mỹ thuật hướng đến trong những năm tới bên cạnh việc cần có nhiều tác phẩm, công trình mỹ thuật phục vụ đời sống, nâng cao mức hưởng thụ về mỹ thuật cho nhân dân còn là nhiệm vụ bảo tồn và phát triển mỹ thuật truyền thống. Đặc biệt chú trọng đào tạo và bồi dưỡng tài năng mỹ thuật; đẩy mạnh giao lưu, hợp tác quốc tế và xây dựng thị trường mỹ thuật trong nước phát triển bền vững”, ông Thành cho biết.

    Họa sĩ Trần Khánh Chương, Chủ tịch Hội Mỹ thuật VN nhận định, mỹ thuật VN đang ngày càng tiệm cận với thế giới về loại hình, xu hướng sáng tác. Số họa sĩ chỉ “ăn để vẽ” ngày càng nhiều hơn. Mức giá của một bức tranh đã không còn khiêm tốn như trước. Nhu cầu thực tế cũng đã khiến bung ra rất nhiều cơ sở đào tạo mỹ thuật trong cả nước... Tuy nhiên, họa sĩ Trần Khánh Chương cho rằng, thực tế này không biết nên buồn hay vui? Bởi từ lượng chưa hẳn có thể chuyển đổi thành chất. Thực tế là dù có giá cao nhưng chưa chắc người mua đã được sở hữu những tác phẩm nghệ thuật thực sự giá trị.

    Những nút rối của mỹ thuật VN rõ ràng đang cần giải pháp tháo gỡ. Tranh tượng giá hàng ngàn, hàng vạn USD dường như đang đứng bên ngoài cuộc sống của số đông. Số họa sĩ được đào tạo ngày càng hùng hậu nhưng kiến thức hội họa lại ngày càng báo động. Tranh giả, tranh nhái đang hủy hoại cái nhìn thiện cảm đối với mỹ thuật truyền thống... Nhà phê bình Lê Quốc Bảo cho rằng, một quy hoạch phát triển nhìn đúng vào những lỗ hổng sẽ giúp gỡ rối cho ngành mỹ thuật vốn đang hoang mang trước những sóng gió thị trường.

    Định lượng thời gian từng giai đoạn

    Họa sĩ Trần Khánh Chương nhấn mạnh, một trong những vấn đề cần quan tâm là hệ thống nhà triển lãm, bảo tàng hiện rất thiếu thốn. Cả nước chỉ có vẻn vẹn hai bảo tàng mỹ thuật lớn là Bảo tàng Mỹ thuật VN và Bảo tàng Mỹ thuật TP. Hồ Chí Minh. Ông Chương kiến nghị, tại Hà Nội, ngoài Bảo tàng Mỹ thuật VN còn cần sớm có các bảo tàng mỹ thuật khác như Bảo tàng Mỹ thuật ứng dụng, Bảo tàng Mỹ thuật hiện đại.

    Ở nhiều tỉnh, thành lớn như Hải Phòng, Đà Nẵng, Cần Thơ..., đến nay vẫn chưa có kế hoạch xây dựng Bảo tàng Mỹ thuật. “Cần có định hướng đến năm 2020, các thành phố lớn trực thuộc TƯ phải có ít nhất một Bảo tàng Mỹ thuật để phục vụ nhân dân và du khách. Cũng ngay từ bây giờ, các tỉnh, thành phố cần có kế hoạch sưu tầm tác phẩm trưng bày...”, họa sĩ Trần Khánh Chương đề nghị.

    Tăng cường giao lưu quốc tế là một định hướng được nêu rõ trong dự thảo quan điểm, mục tiêu phát triển ngành mỹ thuật đến năm 2020 và tầm nhìn đến năm 2030. Tuy nhiên, với nguồn kinh phí ít ỏi, các chuyên gia cho rằng, chỉ hoạt động trong nước thôi đã hạn hẹp. Ở một khía cạnh khác, nhà phê bình Nguyễn Hải Yến nêu, hình bóng của nền hội họa bác học VN ở nước ngoài ngày càng mờ nhạt.

    Ngay tại trụ sở Đại sứ quán VN tại các nước cũng chỉ thấy bày những tranh thêu, tranh mỹ nghệ Bờ Hồ. “Vì thế, không chỉ cần quan tâm xây dựng một thị trường trong nước phát triển bền vững mà quảng bá, giới thiệu về mỹ thuật VN ra nước ngoài cũng rất cần thiết”, nhà phê bình Nguyễn Hải Yến nói.

    Họa sĩ Vi Kiến Thành cho biết, những ý kiến đóng góp tại hội thảo sẽ rất quan trọng cho việc hoàn thiện quy hoạch. Có nhiều mục tiêu cụ thể được đề ra: đối với nghệ thuật truyền thống, nghệ thuật hiện đại, đào tạo nguồn nhân lực, nâng cao chất lượng tác phẩm, quản lý nhà nước, phổ cập mỹ thuật, nâng cao chất lượng các cuộc thi và triển lãm, xây dựng cơ sở vật chất, nâng cao chất lượng các công trình mỹ thuật công cộng, tượng đài, tranh hoành tráng, đẩy mạnh xã hội hóa các hoạt động mỹ thuật...

    Tuy nhiên, họa sĩ Vi Kiến Thành khẳng định, đó là những mục tiêu định hướng. Thực tế, có những đầu việc làm cả đời cũng không hết. Bởi vậy, ông Thành đồng tình với các ý kiến cho rằng, cần thiết phải định lượng thời gian, mục tiêu cụ thể cho từng giai đoạn.

    Anh Thu

    Nguồn Văn Hóa: http://www.baovanhoa.vn/vanhoavannghe/41039.vho