Đánh bắt thủy sản trên biển: Nhiều hiểm nguy rình rập

Để kiếm được ít cá, mực, các ngư dân luôn phải bất chấp công việc nặng nhọc, độc hại; thời tiết khắc nghiệt và cả tàu lạ tấn công, đe dọa tính mạng trên biển.

Tàu ngư dân gặp nạn trên biển phải nhờ lực lượng chức năng cứu hộ. (Ảnh: Trương Tâm Thư)

Khó thoát bệnh nghề nghiệp

Theo anh Hoàng Hữu Thu - ngư dân xã Bình Minh, huyện Thăng Bình (tỉnh Quảng Nam), nghề đánh bắt thủy sản trên biển luôn phải làm việc trong không gian chật hẹp, gò bó, tư thế làm bị vặn vẹo, gần như suốt đêm không ngủ. Với cường độ và tính chất công việc như vậy nên anh em thường bị đau mắt, thiếu ngủ, nhức mỏi, tê thấp, đau xương, đau khớp, bị tai biến, tim mạch, ho hen và ức chế tâm lý. "Nhưng không làm thì cả nhà lại đói, đành phải chấp nhận thôi”, anh Thu nói. Anh Lê Khởi - ngư dân ở xã An Hải, huyện đảo Lý Sơn (tỉnh Quảng Ngãi) cũng cho biết: Bởi tính chất của nghề như thế nên có đến gần nửa số ngư dân trong xã bị mắc các bệnh nói trên…

Ông Nguyễn Văn Trưa - Phó Giám đốc Sở LĐTBXH tỉnh Ninh Thuận - chia sẻ: “Điều kiện làm việc của ngư dân thuộc loại căng thẳng, nặng nhọc; đặc biệt nghề lưới cản có ngày phải làm đến 21 giờ. Nếu lưới rách thì họ còn mất ngủ hoàn toàn”.

Bởi vậy, Bộ LĐTBXH đã xếp công việc của CB, thuyền viên làm việc trên tàu thu mua, vận tải thủy sản trên biển là công việc nặng nhọc, nguy hiểm, chịu tác động của sóng, gió, ồn, rung, tiếp xúc với thủy sản tanh hôi thuộc nhóm điều kiện LĐ loại V; xếp nghề lặn biển (thuộc nghề nuôi cá lồng biển) phải thường xuyên lặn sâu trên 10 mét để kiểm tra lồng là điều kiện LĐ loại VI (mức nặng nhọc, nguy hiểm nhất)…

Hiểm họa khó lường

Qua thống kê của LĐLĐ tỉnh Phú Yên từ năm 2012 đến nay, cả tỉnh đã có 11 tàu bị nạn do va đá ngầm hỏng máy, gặp gió lớn bị chìm tàu, cháy tàu… khiến 9 trường hợp bị chết và mất tích. Điển hình là vào ngày 2.6.2014, tàu cá PY 90161 TS khi đang neo đậu tại thị trấn Hòa Hiệp Trung để chuẩn bị đi đánh bắt xa bờ thì bị chập điện bình ăcquy gây cháy tàu, thiệt hại 110 triệu đồng. Vào ngày 22.12.2013, tàu cá PY 91054TS đang tham gia đánh bắt cá ngừ đại dương tại vùng biển thuộc quần đảo Trường Sa thì máy bị hư và ông Lê Công Hiệp xuống hầm sửa máy thì bị tai nạn và chết trên đường đi cấp cứu.

Đáng sợ hơn, anh Thu và người dân xã Bình Minh, huyện Thăng Bình (tỉnh Quảng Nam) đến nay vẫn còn ám ảnh bởi hậu quả của cơn bão Chanchu vào năm 2006 khiến hơn 90 ngư dân trong xã bị chết do chìm tàu. Đó là chưa kể tới việc nhiều ngư dân nước ta bị tàu nước ngoài tấn công, tịch thu tàu, cá, ngư lưới cụ, đánh đập, đòi tiền chuộc…

Về tai nạn của ngư dân trên biển, Chủ tịch Tổng LĐLĐVN Đặng Ngọc Tùng cho hay: “Thực tế không chỉ ở VN mà trên thế giới, nghề khai thác thủy sản trên biển đã được xếp vào một trong những nghề nguy hiểm, nặng nhọc nhất. Số liệu của Liên Hợp Quốc cho thấy, trung bình mỗi ngày có 70 ngư dân thiệt mạng. Hằng năm có ít nhất 24.000 ngư dân chết do tai nạn trong quá trình tham gia hoạt động khai thác trên biển. VN tuy chưa có số liệu thống kê đầy đủ về số ngư dân thiệt hại hằng năm, nhưng theo kết quả điều tra tính từ năm 1980 đến 1989 đã có 5.850 vụ tai nạn tàu cá, trung bình mỗi năm có 600 vụ tai nạn xảy ra”.