Căng thẳng G20

(Cadn.com.vn) - Lãnh đạo các nước phương Tây chỉ trích Tổng thống Nga Putin về cuộc khủng hoảng Ukraine, khiến không khí Hội nghị Thượng đỉnh G20 tại Brisbane, Australia nhuốm màu ảm đạm.

Hội nghị G20 được hâm nóng trong phiên họp ngày 16-11 với cam kết phục hồi kinh tế toàn cầu, song những rào cản về địa chính trị lại bùng lên khi các nhà lãnh đạo phương Tây gây sức ép mạnh đối với Tổng thống Nga Vladimir Putin xung quanh vấn đề Ukraine.

G20 năm nay bị phủ bóng đen bởi những tranh cãi quanh vấn đề Ukraine. Ảnh: Reuters

Tuy nhiên, bất chấp việc bị dồn vào chân tường, Tổng thống Putin vẫn ca ngợi “bầu không khí xây dựng” tại hội nghị, đồng thời nhấn mạnh có “cơ hội tốt cho một giải pháp” đối với cuộc khủng hoảng hiện nay ở Ukraine, vốn giết chết hơn 4.000 người. “Một số quan điểm của chúng tôi không thống nhất, song các cuộc thảo luận diễn ra toàn diện, mang tính xây dựng và rất hữu ích”, ông chủ Điện Kremlin phát biểu tại cuộc họp báo sau hội nghị trong khi các nhà lãnh đạo khác đang cùng ăn trưa. Theo nhà lãnh đạo này, việc Kiev quyết định áp đặt lệnh phong tỏa kinh tế nhằm vào miền đông Ukraine là “sai lầm lớn”, song may mắn không “gây thương vong”.

Trong cuộc họp 3 bên hiếm hoi bên lề Hội nghị G20, các nhà lãnh đạo Mỹ, Nhật, Australia đứng cùng chiến tuyến chống lại Moscow, đồng thời gửi tín hiệu đến Trung Quốc- quốc gia đăng cai G20 năm 2016- vốn đang thận trọng dò xét mối hợp tác quân sự lớn hơn giữa 3 nước này.

Ông chủ Nhà Trắng, đến Châu Á lần thứ hai trong năm nay, muốn trấn an các đồng minh về sự thay đổi chiến lược của Washington đối với khu vực đồng thời kiềm chế sức ảnh hưởng gia tăng của Bắc Kinh trong khu vực. Tổng thống Obama nhắc đến tranh chấp hàng hải của Bắc Kinh với các nước láng giềng và mối quan tâm ngày càng tăng về nỗ lực xây dựng quân đội mạnh mẽ của Bắc Kinh, nhấn mạnh Washington sẽ không lùi bước trước con đường tái xoay trục Châu Á-Thái Bình Dương.

Nhưng không khí tại hội nghị cho thấy căng thẳng leo thang khi các nhà lãnh đạo phương Tây cảnh báo, Nga sẽ phải hứng chịu lệnh trừng phạt kinh tế mạnh mẽ hơn nữa nếu không chấm dứt ủng hộ phe nổi dậy Ukraine. Đích thân Tổng thống Obama tuyên bố, nếu không có hướng đi khác trong vấn đề Ukraine, Moscow có nguy cơ bị cô lập sâu sắc. Thủ tướng Anh David Cameron cho rằng, hội nghị lần này gửi thông điệp rõ ràng, Nga phải chấm dứt can thiệp vào Ukraine hoặc đối mặt với các biện pháp trừng phạt mới. Thủ tướng Đức Merkel, tổ chức các cuộc đàm phán song phương kéo dài qua đêm với Tổng thống Putin tại Brisbane lại cho rằng, căng thẳng về Ukraine cản trở nỗ lực thúc đẩy tăng trưởng kinh tế.

Nga lâu nay vẫn bác bỏ mọi liên quan đến cuộc khủng hoảng ở miền đông Ukraine. Giới phân tích cho rằng, việc Tổng thống Putin ra về trước khi G20 ra tuyên bố chung vì “chuyến bay dài sang Nga và ông muốn được ngủ ngon”, cho thấy những bế tắc sâu sắc giữa hai bên. Tuy nhiên, ông chủ Điện Kremlin không quên gửi lời cảm ơn Thủ tướng Australia Tony Abbott đăng cai sự kiện này, nơi các nhà lãnh đạo cam kết cải cách cơ cấu nhằm nâng tốc độ tăng trưởng kinh tế ít nhất 2,1% trong 5 năm tiếp theo. Theo đó, GDP của khối sẽ tăng lên hơn 2.000 tỷ USD, xua tan những lo ngại, kinh tế toàn cầu có nguy cơ rơi vào giai đoạn trì trệ.

Dù còn nhiều hoài nghi, song các nước G20 bày tỏ quyết tâm đạt được con số 2.000 tỷ USD này trong bối cảnh tăng trưởng kinh tế tại một số quốc gia chủ chốt, bao gồm cả Trung Quốc và Đức, đang trượt dốc. Nhưng để tăng trưởng đạt mức này, G20 cho rằng, cần chú trọng vấn đề an ninh năng lượng. Theo Tuyên bố chung, sự ổn định lâu dài của các thị trường dầu mỏ được xem là yếu tố then chốt đảm bảo thành công của những cải cách mà G20 cam kết. Vì thế, lần đầu tiên, G20 dành hẳn phiên họp để thảo luận các vấn đề năng lượng toàn cầu trong bối cảnh các nước thành viên chiếm hơn 80% mức tiêu thụ năng lượng toàn thế giới, 60% sản lượng dầu khí và hơn 90% là sản lượng than đá toàn cầu.

Khả Anh