Cần thiết nhưng phải thận trọng

Nằm trong số các biện pháp để phát triển đội ngũ giảng viên, Bộ Giáo dục - Đào Tạo (GDĐT) cho biết sẽ bắt đầu triển khai việc sinh viên (SV) đánh giá giảng viên qua môn học từ cuối năm 2009. Về chủ trương, hầu hết các trường đều khẳng định, việc đánh giá này là cần thiết, nhưng cần thận trọng.

(LĐ) - Không mới, nhưng cần thiết... Thực ra, việc sinh viên đánh giá giảng viên không phải bây giờ mới được thực hiện. Từ năm 2004, trên diễn đàn của ĐH Cần Thơ đã đặt ra vấn đề này với ý kiến của giảng viên Dương Quang Minh (khoa Sư phạm): "Trong giáo dục, bằng cách nào để những người thầy biết được là mình còn thiếu sót chỗ nào, cần khắc phục điểm gì? Ai có thể cung cấp thông tin cần thiết cho người giảng viên "nhìn" lại mình? Đó là các sinh viên, những người có đủ tư cách để cung cấp những thông tin cần thiết và xác thực nhất về công việc giảng dạy của thầy cô mình. Đành rằng do các yếu tố chủ quan, một số sinh viên có những nhìn nhận chưa chính xác và còn cảm tính, nhưng phần lớn những ý kiến thu được từ họ có độ tin cậy và giá trị rất cao. Vậy thì tại sao chúng ta lại ngần ngại trong việc tạo điều kiện cho các sinh viên giúp đỡ chúng ta hoàn thiện mình?". Đến năm 2007, rất nhiều trường ĐH khu vực phía nam đã tiến hành việc đánh giá này bằng nhiều cách khác nhau như qua đối thoại, qua phiếu góp ý... và hầu hết các trường đều nhận định, những phản hồi từ phía sinh viên là một kênh cực kỳ quan trọng để nhà trường nhìn nhận lại đội ngũ giảng viên và có những điều chỉnh cho phù hợp. ... và phải thận trọng Nhiều trường đã thực hiện việc trò đánh giá thầy theo nhiều cách khác nhau. Ảnh: VPMN Để mô hình "trò đánh giá thầy" thực sự có hiệu quả thì cần phải được xem xét kỹ lưỡng và tiến hành một cách cẩn trọng, sao cho vừa đảm bảo được việc đánh giá khách quan, vừa không làm mất đi truyền thống "tôn sư trọng đạo" của dân tộc. Theo giảng viên Hoàng Hằng (ĐH Hà Nội), việc đánh giá này là cần thiết. Tuy nhiên, chỉ nên tập trung vào chuyên môn và quan hệ thầy trò trên giảng đường, tránh hiện tượng sinh viên lợi dụng điều này để bôi nhọ, nói xấu hay xúc phạm giảng viên. Nhà trường nên coi đây là một trong nhiều kênh để đánh giá giảng viên, hạn chế mặt yếu và phát huy hơn mặt mạnh của họ. Theo ý kiến của một giảng viên đồng thời là nhà quản lý ĐH Khoa học xã hội và nhân văn TPHCM thì chỉ nên xem nhìn nhận đánh giá của SV là một kênh tham khảo. Bởi lẽ vẫn có một bộ phận SV chưa cảm nhận được những hình thức mới mà giảng viên áp dụng, cũng như không thật sự hiểu hết tầm quan trọng của những lời đánh giá của mình. Còn ở vị trí người "được quyền" đánh giá, SV Văn Tiến - ĐH Kinh tế TPHCM - cho biết: SV chúng em không yêu cầu phải công khai kết quả đánh giá về người thầy của mình, vì điều này không hợp với quan điểm "tôn sư trọng đạo" vốn có của người Việt. Song, mong rằng thông qua đánh giá, chí ít thầy cô cũng nhìn nhận được điều gì đó để thay đổi cách truyền đạt kiến thức... sao cho "gần" hơn với những gì mà SV mong đợi. Bắt đầu từ học kỳ II năm học 2009 - 2010, tất cả các trường ĐH sẽ phải tiến hành việc đánh giá này, nhưng hiện tại vẫn chưa có một văn bản hướng dẫn chính thức nào, các trường vẫn đang tự tiến hành theo các cách riêng của mình. PGS.TS Dương Văn Sao. PGS.TS Dương Văn Sao - Hiệu trưởng Trường ĐH Công đoàn (Hà Nội): Giúp giảng viên có cơ hội nhìn lại mình. Chủ trương cho sinh viên đánh giá giảng viên của Bộ GDĐT là một chủ trương rất tốt, thể hiện rõ sự công khai, dân chủ và bình đẳng trong nhà trường. Sau khi có ý kiến chỉ đạo của Bộ GDĐT, chúng tôi đã tiến hành phát các tờ phiếu đánh giá cho sinh viên. Việc đánh giá này sẽ giúp cho giảng viên có cơ hội nhìn lại bản thân mình, tự thấy mình phải nâng cao trình độ cho phù hợp với điều kiện mới... Tuy nhiên, đây cũng là một vấn đề nhạy cảm đối với cả giảng viên và sinh viên nên trong phiếu đánh giá, chúng tôi không yêu cầu sinh viên phải ghi rõ họ tên, lớp học. TS Huỳnh Thanh Hùng. TS Huỳnh Thanh Hùng - Phó Hiệu trưởng ĐH Nông - Lâm TPHCM: Qua đánh giá, giảng viên sẽ hoàn thiện hơn. Trường ĐH Nông - Lâm bắt đầu thực hiện lấy ý kiến của SV để đánh giá chất lượng, hiệu quả giảng dạy của từng giảng viên từ năm 2002. Thời gian đầu triển khai cũng gặp phản ứng từ phía giáo viên bởi quan điểm "tôn sư trọng đạo" - trò không được quyền đánh giá thầy(!?). Việc đánh giá được thực hiện ở các lớp khác nhau với đa dạng đối tượng SV. Chính vì vậy, kết quả cũng khá chính xác. Những năm đầu, kết quả chỉ có 70% SV thật sự hài lòng về chất lượng giảng dạy của trường; nhưng hiện tỉ lệ đã được nâng lên rõ rệt. Bởi qua đánh giá, nếu GV bị SV phàn nàn nhiều sẽ được trưởng khoa trao đổi lại những ý kiến tổng hợp, từ đó rút kinh nghiệm, thiếu sót để hoàn thiện hơn. TS Huỳnh Văn Sơn. TS Huỳnh Văn Sơn - Chuyên viên tâm lý: Quan trọng là thông tin đánh giá được sử dụng để làm gì và ra sao? Việc SV đánh giá giảng viên thiết nghĩ là điều hết sức bình thường. Tuy nhiên, vấn đề quan trọng là những thông tin này được sử dụng để làm gì và sử dụng nó ra sao. Có những thông tin chỉ mang tính chất tham khảo hoặc đánh động hay cần kiểm chứng mà không phải là tiêu chí duy nhất để quyết định phân loại giáo viên hoặc tuyển dụng hay tái ký hợp đồng giảng dạy. Điều này chính những người được giao nhiệm vụ thu thập thông tin đánh giá phải thực sự nghiêm túc chú ý. Mặt khác việc soạn bộ thông tin feedback để đánh giá cũng phải là một quy trình hết sức nghiêm ngặt. Do đó, chủ trương là đúng đắn nhưng áp dụng có khoa học hay không thì cần phải có sự đầu tư nghiêm túc và khoa học. Thể Uyên - Nguyên Minh ghi Nguyên Minh - Thể Uyên