Cái “ruột” bảo tàng

UBND TP Hà Nội vừa đồng ý về chủ trương đề nghị của liên Sở, gồm Sở Xây dựng – Sở Văn hóa Thể thao và Du lịch (nay là Sở Văn hóa và Thể thao) về việc chuyển chủ đầu tư giai đoạn II Dự án xây dựng Bảo tàng Hà Nội từ Sở Xây dựng sang Sở Văn hóa và Thể thao.

Cái “ruột” bảo tàng - Ảnh 1

Bảo tàng Hà Nội. Nguồn: hanoimoi.com.vn.

Theo đó, TP Hà Nội giao Sở Kế hoạch và Đầu tư chủ trì, phối hợp Sở Tài chính hướng dẫn Sở Xây dựng, Sở Văn hóa và Thể thao thực hiện việc bàn giao, chuyển chủ đầu tư dự án theo đúng quy định của pháp luật và bảo đảm việc triển khai dự án thực hiện liên tục, không bị gián đoạn, đúng tiến độ; Sở Xây dựng có trách nhiệm hoàn thiện các nội dung công việc của giai đoạn I, thanh quyết toán các gói thầu theo quy định và phối hợp chặt chẽ với Sở Văn hóa và Thể thao trong việc bàn giao trách nhiệm chủ đầu tư và triển khai thực hiện giai đoạn II của dự án; Sở Nội vụ chủ trì, phối hợp với Sở Xây dựng, Sở Văn hóa và Thể thao để thống nhất phương án về cơ cấu tổ chức, bộ máy quản lý dự án, báo cáo UBND TP những vấn đề vượt quá thẩm quyền.

Như vậy là sau 5 năm đi vào hoạt động cho kịp tiến độ (Bảo tàng Hà Nội là một trong những công trình chào mừng Đại lễ nghìn năm Thăng Long), đến nay việc hoàn thiện nội dung trưng bày của Bảo tàng Hà Nội vẫn còn rất ngổn ngang.

Trước đó, Bảo tàng Hà Nội do Sở Xây dựng là chủ đầu tư được khởi công xây dựng ngày 19/5/2008 và hoàn thành vào ngày 6/10/2010. Tại cuộc giao ban báo chí do Ban Tuyên giáo Thành ủy Hà Nội tổ chức mới đây nhất, đại diện BQL dự án Bảo tàng Hà Nội, Sở Xây dựng cho biết, hiện công trình ngàn tỉ này vẫn ở dạng hoạt động tạm thời.

Sự tạm thời ấy nằm chủ yếu ở phần “ruột”. Bởi phần xây dựng và lắp đặt thiết bị của dự án đã hoàn thiện (2008 - 2010), còn lại phần nội dung trưng bày (khởi động từ năm 2010 đến nay) hiện vẫn chưa đâu vào đâu. Có những con số đã được đưa ra để minh chứng cụ thể cho sự tạm bợ ấy: số lượng khách tham quan của Bảo tàng Hà Nội luôn sụt giảm theo từng năm.

Trong khi chỉ vài tháng sau khi khánh thành (năm 2010) là 313 nghìn lượt khách thì đến năm 2014 con số này đã giảm đến gần 3 lần (111 nghìn lượt khách). Trong năm 2012 và 2013, mỗi năm cũng thực hiện tổ chức được 3 chuyên đề trưng bày…

Đại diện Sở Văn hóa - Thể thao Hà Nội hi vọng, tới đây khi hiện vật trong bảo tàng được trưng bày chính thức, khách đến tham quan sẽ đông hơn. Và khi đó, đơn vị này sẽ tổ chức bán vé tham quan chứ không để miễn phí như hiện nay.

Nhiều băn khoăn được đặt ra, giá như việc chuyển chủ đầu tư giai đoạn II được thực hiện sớm hơn, hẳn sẽ ít nhiều góp phần tránh lãng phí về công năng sử dụng của Bảo tàng Hà Nội. Bởi vì trước đó, vào 6/2014, UBND TP Hà Nội cũng đã có yêu cầu Sở VHTT&DL Hà Nội khẩn trương triển khai các hạng mục thực hiện trong kế hoạch tổng thể nội dung trưng bày Bảo tàng Hà Nội.

Theo đó, UBND TP giao Sở Xây dựng bám sát kế hoạch thực hiện dự án phần trưng bày Bảo tàng Hà Nội, tham khảo ý kiến các nhà khoa học Hội đồng tư vấn khoa học xây dựng lộ trình đẩy nhanh tiến độ phần thiết kế chi tiết, ưu tiên lựa chọn một vài hạng mục theo chuyên đề đã đáp ứng các điều kiện để triển khai thực hiện ngay trong năm 2014; tổ chức giao ban thường xuyên, kịp thời báo cáo UBND TP giải quyết những khó khăn vướng mắc vượt thẩm quyền để sớm hoàn thành các hạng mục trưng bày của Bảo tàng Hà Nội theo các chủ đề phục vụ nhu cầu thăm quan của nhân dân và khách du lịch…

Thực chất, việc để Bảo tàng Hà Nội lãng phí công năng quá lâu cũng bởi sự thiếu chủ động và phối hợp của các đơn vị liên quan (gồm: Sở Xây dựng, BQL Dự án xây dựng Bảo tàng Hà Nội, Sở VHTT&DL…) trong việc tháo gỡ khó khăn vướng mắc để tiến độ thực hiện dự án phần trưng bày Bảo tàng bị chậm so với kế hoạch đề ra.

Các chuyên gia bảo tàng cũng đang lo lắng, việc sưu tầm hiện vật cho trưng bày khó đã đành. Nhưng việc khó hơn nữa là tới đây, nếu hiểu hoàn thiện trưng bày bằng việc lấp đầy các hiện vật, thì bảo tàng ngàn tỉ này có thể trở thành một điểm đến hấp dẫn hay không? Lẽ nào cũng sẽ phải tìm kiếm nhà thầu cho dự án trưng bày để đảm bảo tính khách quan?

Minh Quang