Bộ trưởng Công thương: Giá điện sẽ theo cơ chế thị trường từ năm 2015

(NDH) Trong phiên trả lời chất vấn trước Quốc hội chiều ngày 17/11, Bộ trưởng Bộ Công thương Vũ Huy Hoàng đã phủ nhận việc các nhà máy thủy điện lớn hoạt động cầm chừng trong khi lại nhập khẩu điện với giá cao, gây lãng phí nguồn lực của nhà nước.

Không có cơ sở nói các nhà máy thủy điện hoạt động cầm chừng

Theo đại biểu Quốc hội Đỗ Văn Đương (đoàn TP.HCM) thì có ý kiến cho rằng các doanh nghiệp điện nhà nước, công suất lớn nhưng hoạt động rất cầm chừng, trong khi lại nhập khẩu điện Trung Quốc với giá cao.

Đại biểu Đỗ văn Đương

Tuy nhiên, Bộ trưởng Vũ Huy Hoàng cho rằng ý kiến này là không có cơ sở. Ông cho biết chúng ta có nhiều công trình thủy điện lớn như Hòa Bình, Sơn La, Tuyên Quang, Trị An, Lai Châu… và một trong những mục tiêu quyết định để xây dựng những công trình này là tận dụng lợi thế về tiềm năng, vừa phát điện, vừa ngăn chặn lũ.

Bộ trưởng Bộ Công thương Vũ Huy Hoàng

Thủy điện Hòa Bình có công suất thiết kế 1.900 mWh và hầu như năm nào cũng phát đến con số này, còn thủy điện Sơn La phát điện sớm 3 năm so với kế hoạch và mỗi năm phát trên dưới 10 tỷ kWh, luôn vượt công suất thiết kế.

“Không có cơ sở cho việc nói rằng chúng ta phát điện cầm chừng các thủy điện lớn và nhập khẩu điện,” ông nhấn mạnh.

Đối với các thủy điện nhỏ, ông Hoàng cho biết Bộ Công Thương đã tìm mọi biện pháp mua điện của các thủy điện nhỏ, tạo điều kiện cho các dự án này phát điện cao nhất.

Trả lời câu hỏi của đại biểu Lê Đình Khanh và một số đại biểu khác liên quan đến chính sách phát triển công nghiệp hỗ trợ, Bộ trưởng Vũ Huy Hoàng cho rằng chúng ta đang thiếu chính sách đối với lĩnh vực này.

Đại biểu Lê Đình Khanh

Đi sau nên việc len chân vào được chuỗi giá trị toàn cầu rất khó khăn

Thực tế, chúng ta đã quan tâm đến ngành công nghiệp hỗ trợ, với việc Chính phủ năm 2011 đã ban hành chính sách thúc đẩy ngành này, với 6 nhóm hàng liên quan như ô tô, điện tử, dệt may, da giày. Tuy nhiên, Bộ trưởng Vũ Huy Hoàng cho rằng do cấp độ pháp lý của những chính sách này còn đang thấp, nên chưa đạt yêu cầu.

“Về cơ chế, rõ ràng chúng ta chưa có cơ chế đầy đủ, nên chưa tạo điều kiện cho công nghiệp hỗ trợ phát triển,” ông Hoàng nói.

“Chúng ta chủ yếu nói đến phụ tùng, linh kiện, tuy nhiên để phát triển được, quy mô sản xuất phải khá lớn, đủ để sản xuất nhiều thì giá thành mới cạnh tranh được, tổ chức sản xuất mới được thuận lợi.”

Đề cập đến tình trạng dung lượng thị trường còn chưa đủ, Bộ trưởng đơn cử việc công xuất sản xuất ô tô mới đạt hơn 10.000 xe, nên khó có doanh nghiệp nào đứng ra sản xuất được phụ kiện cho hơn chục doanh nghiệp sản xuất ô tô này.

Riêng dệt may và da giày, do sản xuất của chúng ta tương đối lớn nên có thể sản xuất được. Ngành dệt may hiện có tỷ nội địa hóa khoảng 50%, ngành da giày khoảng 60%.

Bộ trưởng Vũ Huy Hoàng đánh giá việc phát triển công nghiệp hỗ trợ của chúng ta còn khó khăn do sự phân công trong chuỗi gia trị toàn cầu do các doanh nghiệp lớn quyết định. Các doanh nghiệp đa quốc gia đã hình thành mạng lưới sẵn có của mình, trong khi chúng ta đi sau nên việc len chân vào được chuỗi giá trị toàn cầu rất khó khăn.

Ngoài ra, chúng ta còn gặp khó khăn do phải nhập khẩu nguyên phụ liệu với giá cao, do thiếu đội ngũ lao động lành nghề.

Xăng dầu đã bám sát giá thị trường

Trả lời chất vấn của các đại biểu về giá xăng dầu và giá điện, Bộ trưởng Vũ Huy Hoàng cho biết chúng ta đã ban hành Nghị định 83 mới về kinh doanh xăng dầu, theo đó giá xăng dầu đã bám sát theo giá thị trường.

Kể từ đầu năm đến nay, chúng ta đã 9 lần giảm giá và 5 lần tăng giá xăng, với tổng mức tăng hơn 4.000 đồng, cao hơn mức tăng.

Giá điện cũng tương tự, chính phủ đã ban hành lộ trình giá điện, theo đó giá điện sẽ biến động theo giá nguyên liệu, giá đầu vào, nhưng tinh thần là phục vụ nhân dân.

Hiện nay, Chính phủ vẫn đang hỗ trợ giá điện. Từ tháng 8/2013 đến nay, do điều hành của Bộ Công Thương và EVN, nên chúng ta chưa phải điều chỉnh tăng giá điện. Tuy nhiên, đến 2015 giá điện sẽ hoàn toàn theo cơ chế thị trường.

Trả lời băn khoăn của đại biểu Nguyễn Thị Khá về tỷ lệ nội địa hóa của các doanh nghiệp lắp ráp, Bộ trưởng Vũ Huy Hoàng cho biết tỷ lệ nội địa hóa cao thấp khác nhau tùy theo từng lĩnh vực. Ví dụ, tỷ lệ nội địa hóa của xe ô tô con mới chỉ là 10%, nhưng xe máy chúng ta đã nội địa hóa trên 90%, kể cả động cơ.

Đại biểu Nguyễn Thị Khá

Chúng ta đã xuất khẩu trên 280 triệu USD giá trị xe máy. Công nghiệp xe máy của chúng ta đã cạnh tranh được hàng ngoại của một số láng giềng.

Điện tử chuyên dụng chúng ta đã nội địa hóa được 30-35%, như điều hòa, máy giặt khoảng 30%, còn điện thoại mới được 15%, nhưng da giày trên 60%.

Trung Nghĩa - NDH