"Bình yên" trong kỷ nguyên số

Việc Nguyễn Hà Đông bất ngờ tuyên bố rút bỏ Flappy Bird đã "gây bão" trên các diễn đàn công nghệ trong nước và quốc tế, nhưng dường như không mấy người để ý rằng trước đó Đông đã từng xin hai chữ "bình yên".

Flappy Bird xuất hiện từ ngày 29/4/2013, ban đầu có tên là Flap Flap. Tuy nhiên, do trùng tên với một ứng dụng khác, tác giả Nguyễn Hà Đông sau đó đã phải đổi tên sản phẩm của mình thành Flappy Bird. Từ giữa tháng 12 cùng năm, game này mới được biết đến rộng rãi và từ giữa tháng 1/2014, Flappy Bird liên tục thăng hạng trên các kho ứng dụng di động trực tuyến.

Từ cơn bão truyền thông

Việc Flappy Bird "lên như diều gặp gió" trên các kho ứng dụng trực tuyến dành cho các thiết bị di động chạy nền tảng Android và iOS, đã khiến truyền thông trong nước và quốc tế đua nhau mổ xẻ. Câu chuyện về chàng lập trình viên 29 tuổi nhanh chóng trở thành đề tài ăn khách nhất được truyền thông đua nhau khai thác, bao gồm cả những lời ngợi khen lẫn chê trách.

Trong một tin nhắn gửi đi từ tài khoản Twitter Dong Nguyen, tác giả Nguyễn Hà Đông đã phải lên tiếng xin hai chữ "bình yên". Anh không muốn bị người khác chú ý. Tuy nhiên, có vẻ như sự quan tâm mà truyền thông hướng tới Đông còn tăng mạnh hơn theo cấp số nhân. Một tờ báo tổng kết được rằng đã có hàng triệu bài viết về Flappy Bird cả trong và ngoài nước.

Sự nổi tiếng bao giờ cũng đi kèm với những lời ong tiếng ve nhất định. Một số trang công nghệ nước ngoài đã đặt ra hàng loạt nghi vấn về khả năng Flappy Bird được sao chép từ một game khác đã tồn tại. Thậm chí có báo còn mai mỉa về phong cách đồ họa của trò chơi Flappy Bird khi giật tít rằng: "Flappby Bird kiếm 50.000 USD mỗi ngày từ phong cách sao chép".

Hoàn toàn dễ hiểu vì sao dư luận nhanh chóng quay sang kết tội truyền thông, khi tác giả Nguyễn Hà Đông bất ngờ quyết định gỡ bỏ game này. Dư luận cho rằng, sự quan tâm một cách thái quá của truyền thông đã khiến Đông chịu nhiều sức ép. Nhiều tờ báo uy tín đã gọi đây là một câu chuyện buồn và một vài trang tin trước đó từng chê trách Đông đã lên tiếng xin lỗi.

Kotaku.com, một trong những trang web uy tín về game, đã viết rằng: "Chúng tôi xin lỗi vì những gì chúng tôi viết đã khiến cho bạn cảm thấy bức xúc. Chúng tôi ước gì có thể làm lại". Tác giả bài viết châm chọc Hà Đông trước đó, Jason Schreier, cũng cho biết anh đã dành nhiều thời gian những ngày sau đó để đọc những phản hồi và cảm thấy hối hận vì bài viết của mình.

Trang Mashable cũng có bài viết về Flappy Bird. Mashable khẳng định không có dấu hiệu nào cho thấy có hành động không đàng hoàng, giả mạo đánh giá hoặc xếp hạng trò chơi này. Theo Mashable, Flappy Bird "là một sự kỳ diệu xảy ra hoàn toàn tự nhiên từ một nơi không ai biết đến để rồi tạo nên thành công tuyệt vời và việc gỡ bỏ khỏi App Store quả là điều cay đắng".

Tuy nhiên, việc Flappy Bird bị gỡ bỏ cũng lại tạo ra một cơn sóng truyền thông khác, để lý giải vì sao Nguyễn Hà Đông có quyết định như vậy. Những lý giải này đa phần dựa trên các tin đồn vô căn cứ, chẳng hạn như tin nói hãng Nintendo có thể kiện tác giả Flappy Bird vì vi phạm bản quyền hình ảnh ống nước trong game Mario và số tiền bồi thường lên tới hàng tỷ USD.

Tuy nhiên, trả lời phỏng vấn của hãng tin AFP, người phát ngôn của Nintendo khẳng định rằng, "công ty chúng tôi sẽ không đưa ra bất cứ hành động gì vào thời điểm hiện tại". Tuyên bố của đại diện Nintendo về cơ bản đã dập tắt được những tin đồn về vấn đề bản quyền trong game Flappy Bird của Hà Đông, song không thể ngăn được những chuyện bịa đặt ghê gớm khác.

Tới nở rộ những trò ăn theo

Khi Flappy Bird đang ở đỉnh cao, nhiều trang công nghệ đã đặt nghi vấn về vấn đề bản quyền của game này, dù không có bằng chứng. Tuy nhiên, khi Flappy Bird chính thức bị tác giả gỡ xuống, người ta mới nhận ra rằng, thành công của trò chơi này đã kéo theo sự sinh sôi của hàng chục phiên bản ăn theo, trên cả kho ứng dụng dành cho thiết bị chạy nền tảng iOS lẫn Android.

Theo trang công nghệ Tech Crunch, việc Hà Đông rút bỏ Flappy Bird đã tạo điều kiện cho các game ăn theo vượt lên. Tính tới ngày 10/2, tại các vị trí số 1, 2, 5 và 20 trên kho iTunes đều là những game ăn theo Flappy Bird, như Fly Birdie, Ironpants, Flappy Bee và Flappy Plane. Những game này đều mới nổi lên gần đây sau khi Flappy Bird bị Nguyễn Hà Đông rút xuống.

Chỉ cần gõ từ khóa "Flappy" trên thanh tìm kiếm trong kho ứng dụng App Store hoặc Google Play, người dùng công nghệ có thể tìm thấy hàng loạt trò chơi di động na ná như Flappy Bird. Tech Crunch cho biết, chỉ riêng kho App Store đã cho hơn 80 kết quả. Đó là còn chưa kể cả những ứng dụng di động không hề có sự liên quan, song cũng được gắn với từ khóa "Flappy".

Trang App Annie cũng đưa ra nhận xét tương tự, cho rằng các game nhái đã leo lên vị trí số một của các gian hàng ứng dụng iOS ở hơn 30 nước khác nhau, trong đó có Mỹ, Trung Quốc, Anh, Đức và Pháp. Riêng tại thị trường Macedonia, nơi đặc biệt hâm mộ Flappy Bird, khi các trò ăn theo' game này đã chiếm trọn ba vị trí dẫn đầu của bảng xếp hạng ứng dụng iOS tại đây.

Việc Flappy Bird bất ngờ bị khai tử cũng trở thành cơ hội kiếm tiền cho một số người cơ hội. Vài ngày qua, trên mạng kinh doanh trực tuyến eBay đã xuất hiện hàng loạt tin rao bán đấu giá điện thoại di động đã qua sử dụng được cài đặt sẵn trò chơi Flappy Bird. Đáng chú ý là trong số này, có chiếc điện thoại iPhone 5S được người mua đấu giá, lên tới trên 99.000 USD.

Theo kênh NBC, điều này là đáng ngạc nhiên, bởi cũng ngay tại thị trường Mỹ, một chiếc iPhone 5S mới tinh có giá bán lẻ từ 650 đến 850 USD (tùy theo dung lượng bộ nhớ). Mặc dù nhiều dân mạng nhận định, việc đấu giá điện thoại iPhone có cài đặt sẵn game Flappy Bird chỉ là trò hề vớ vẩn, nhưng điều đó cũng cho thấy phần nào sức nóng của việc Flappy Bird bị khai tử.

Chưa hết, những bài hát vui nhộn về Flappy Bird đã xuất hiện trên mạng chia sẻ video trực tuyến YouTube không lâu sau khi trò chơi này bị rút, cũng nhanh chóng thu hút được sự chú ý của cộng đồng mạng. Điển hình trong đó là bài của Jonathan Mann, một nhân vật nổi tiếng trên YouTube. Bài hát với ca từ, nhịp điệu vô cùng hài hước đã thu hút sự quan tâm của mọi người.

Dư âm của "cơn bão" Flappy Bird có thể còn kéo dài tiếp nữa, dù cho tác giả Nguyễn Hà Đông đã không còn gửi đi tin nhắn nào kể từ khi game này được rút xuống. Kỷ nguyên số giúp nhân loại kết nối với nhau dễ dàng hơn, từ đông sang tây, từ nam tới bắc, nhưng đồng thời cũng vô tình khiến sự riêng tư bị xóa nhòa. Để có được bình yên trong thời đại số, xem ra không dễ.

Minh Tâm