BHTG khu vực Đông Bắc bộ: Những điểm nhấn trên chặng đường phát triển

BHTG khu vực Đông Bắc bộ thực hiện giám sát thường xuyên đối với 100% các tổ chức tham gia BHTG trên địa bàn, thông qua hệ thống thông tin báo cáo của các tổ chức tham gia BHTG trên địa bàn gửi về Chi nhánh và thông tin từ chi nhánh NHNN các tỉnh, thành phố trong khu vực.

Quản lý một địa bàn trải rộng 11 tỉnh gồm: Hải Phòng, Hải Dương, Thái Bình, Quảng Ninh, Nam Định, Hà Nam, Bắc Ninh, Bắc Giang, Thái Nguyên, Lạng Sơn và Bắc Kạn, thực hiện theo dõi, giám sát 265 tổ chức tham gia bảo hiểm tiền gửi (BHTG) toàn khu vực, hơn 13 năm qua, có thể nói, dù chịu không ít áp lực nhưng BHTG Việt Nam Chi nhánh khu vực Đông Bắc bộ (Chi nhánh) đã luôn hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ được giao. Bà Vũ Thị Trâm, Giám đốc BHTG Chi nhánh Khu vực Bắc Trung bộ đã nhận định như vậy khi được hỏi về tình hình hoạt động của Chi nhánh trong thời gian qua.

Kịp thời ngăn chặn rủi ro hệ thống

Một trong những thành công đầu tiên phải kể đến là công tác hoạt động giám sát từ xa. Có thể nói, đây là công cụ quan trọng, giúp phát hiện kịp thời các tổ chức tham gia BHTG “có vấn đề”, đảm bảo an toàn, lành mạnh cho hệ thống tài chính, bảo vệ tốt nhất quyền và lợi ích hợp pháp của người gửi tiền. Do đó, Chi nhánh luôn quan tâm đặt công tác này lên nhiệm vụ hàng đầu.

Ngay từ khi mới thành lập, Chi nhánh đã thực hiện giám sát thường xuyên đối với 100% các tổ chức tham gia BHTG trên địa bàn, thông qua hệ thống thông tin báo cáo của các tổ chức tham gia BHTG trên địa bàn gửi về Chi nhánh và thông tin từ chi nhánh NHNN các tỉnh, thành phố trong khu vực.

Trên cơ sở kết quả giám sát, Chi nhánh đã sàng lọc phát hiện những đơn vị có những dấu hiệu bất thường, nguy cơ rủi ro tiềm ẩn trong quá trình hoạt động, báo cáo gửi các chi nhánh NHNN lồng ghép qua báo cáo tổng hợp kết quả kiểm tra; đồng thời liên hệ với chi nhánh NHNN trên địa bàn để chủ động nắm bắt, trao đổi thông tin, qua đó xác định nguyên nhân, phối hợp bàn biện pháp xử lý hoặc cảnh báo, yêu cầu đơn vị có biện pháp chấn chỉnh, khắc phục kịp thời.

Đặc biệt, trong quá trình xử lý các đơn vị có biểu hiện vi phạm các quy định về an toàn hoạt động ngân hàng như QTDND Cát Thành (Nam Định); QTDND Vũ Thắng, Nam Hải (Thái Bình), QTDND Vĩnh Hòa, Kim Giang (Hải Dương), QTDND Lam Cốt (Bắc Giang), QTDND Yên Nhân, Khánh Hòa (Ninh Bình)… Chi nhánh đã thường xuyên phối hợp chặt chẽ với chi nhánh NHNN các tỉnh, thành phố, theo dõi từng diễn biến nhỏ trong quá trình hoạt động của QTDND để nghiên cứu, bàn biện pháp, xây dựng các phương án xử lý phù hợp đối với thực trạng của từng đơn vị, ngăn chặn kịp thời có hiệu quả những ảnh hưởng xấu, có tính chất lan truyền gây hoang mang đến tâm lý người gửi tiền khi có những diễn biến bất thường, không để xảy ra tình trạng rút tiền hàng loạt, ảnh hưởng đến an ninh trật tự xã hội trên địa bàn.

Bên cạnh công tác giám sát từ xa thì công tác kiểm tra tại chỗ cũng được Chi nhánh đặc biệt chú trọng. Xác định đây là một trong những nghiệp vụ quan trọng, ngay từ khi mới đi vào hoạt động, trong điều kiện cơ sở vật chất còn nhiều thiếu thốn, nghiệp vụ lại mới, đội ngũ cán bộ còn nhiều bỡ ngỡ, còn thiếu và chưa có kinh nghiệm, cơ sở pháp lý cũng như hệ thống các văn bản về công tác kiểm tra chưa đầy đủ... nhưng Chi nhánh đã không ngừng nâng cao năng lực thu thập hệ thống các văn bản về kiểm tra, giám sát cũng như chia sẻ kỹ năng, kinh nghiệm thực hiện công tác này.

Và để đảm bảo tránh chồng chéo giữa hoạt động kiểm tra của BHTG với hoạt động thanh tra, giám sát của NHNN, ngay từ đầu năm Chi nhánh đã chủ động xây dựng kế hoạch, phối hợp và trực tiếp làm việc với các chi nhánh NHNN trên địa bàn thống nhất kế hoạch kiểm tra để triển khai thực hiện cho phù hợp, đồng thời cũng chủ động điều chỉnh kế hoạch khi NHNN đã triển khai thanh tra đột xuất.

Qua mỗi đợt kiểm tra, Chi nhánh đều có tổng hợp kết quả kiểm tra gửi chi nhánh NHNN để báo cáo tình hình, kiến nghị chi nhánh NHNN tỉnh, thành phố chỉ đạo chỉnh sửa kịp thời các sai phạm phát hiện trong kiểm tra, giúp các tổ chức tham gia BHTG hoạt động an toàn hiệu quả.

Phối hợp nhịp nhàng trong kiểm soát rủi ro

Đặc biệt từ năm 2007, BHTG Việt Nam đã thực hiện chuyển từ kiểm tra tuân thủ sang kiểm tra an toàn đối với các tổ chức tham gia BHTG. Trên cơ sở những cảnh báo của hoạt động giám sát từ xa, kế hoạch và nội dung kiểm tra được xây dựng linh hoạt, đi sâu vào những chỉ tiêu cần thiết mà kết quả giám sát không kết luận được, nhằm phát hiện, ngăn ngừa và xử lý kịp thời các vi phạm quy định về BHTG, về đảm bảo an toàn trong hoạt động của các đơn vị; đánh giá được thực trạng hoạt động, những rủi ro hiện tại và tiềm ẩn của đơn vị. Kết quả sau kiểm tra, cũng như những vấn đề nổi cộm được phát hiện, Chi nhánh tổng hợp, gửi chi nhánh NHNN các tỉnh và kiến nghị chỉ đạo đơn vị chỉnh sửa.

Đối với những đơn vị có mức độ rủi ro hoạt động cao, Chi nhánh thường xuyên phối hợp với chi nhánh NHNN nắm tình hình khắc phục tồn tại trong hoạt động của đơn vị và chủ động lên phương án xử lý khi cần thiết

Theo bà Trâm, cùng song song với công tác giám sát từ xa và kiểm tra tại chỗ thì công tác chi trả BHTG là một trong những hoạt động nghiệp vụ không kém phần quan trọng, đòi hỏi phải được triển khai nhanh chóng, kịp thời ngay khi phát sinh, nếu không sẽ gây ra sự bất yên cho tâm lý người gửi tiền, cũng như khả năng gây sự cố ảnh hưởng đến trật tự an ninh tại địa phương.

Vì vậy, trong quá trình thực hiện giám sát các tổ chức tham gia BHTG, khi đơn vị có dấu hiệu bất thường trong hoạt động, bị đặt vào trong tình trạng kiểm soát đặc biệt, Chi nhánh thường đề ra nhiều phương án xử lý, chủ động tiếp cận các số liệu về tiền gửi của tổ chức, sẵn sàng chuẩn bị cho phương án chi trả nếu đơn vị không có khả năng phục hồi hoạt động.

Trong trường hợp đơn vị phải giải thể, để đảm bảo an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội trên địa bàn, Chi nhánh chủ động tham mưu với Chi nhánh NHNN thực hiện các trình tự liên quan đến việc giải thể, đồng thời cũng trực tiếp thảo luận với NHNN, chính quyền địa phương và các ban ngành có liên quan để thực hiện các công tác chuẩn bị cho hoạt động chi trả đảm bảo minh bạch, an toàn. Trong quá trình thực hiện chi trả, chi nhánh NHNN thường cử cán bộ phối hợp tham gia tổ chi trả giúp cho việc chi trả được nhanh gọn, chính xác.

Do làm tốt công tác chuẩn bị và phối hợp, hoạt động chi trả tiền gửi được thực hiện kịp thời, chính xác đã góp phần vào việc giữ vững an ninh chính trị trật tự an toàn xã hội trên địa bàn, góp phần củng cố lòng tin của người gửi tiền, được các cấp chính quyền địa phương ghi nhận.

Tuy nhiên, một vấn đề bất cập liên quan đến mức chi trả tiền gửi đang được đặt ra không chỉ với Chi nhánh mà còn đối với hệ thống BHTG Việt Nam, đó là hạn mức phí chi trả tiền gửi 50 triệu đồng đang áp dụng lâu nay đã trở nên lạc hậu. Rằng, đã đến lúc cần nhanh chóng sửa đổi, để nâng hạn mức này lên cho phù hợp với tình hình mới khi mà số lượng tiền của người dân ngày một tăng lên, không ít người gửi đã gửi cả tiền tỷ và cao hơn, nhưng hạn mức chi trả thì vẫn giữ nguyên, không thích hợp trong tình hình mới.

Đến hết tháng 6/2014, Chi nhánh đã thực hiện được 741 cuộc kiểm tra (690 cuộc kiểm tra QTDND cơ sở, 10 cuộc kiểm tra NHTMCP, 2 cuộc kiểm tra QTDND trung ương, 39 cuộc kiểm tra chi nhánh NHTM Nhà nước), 4 cuộc phúc tra đối với các tổ chức tham gia BHTG trên địa bàn. Chi nhánh coi mỗi cuộc kiểm tra là cơ hội để tìm hiểu, nắm bắt sâu sát tình hình hoạt động của khách hàng cũng như làm rõ thêm những nội dung được phát hiện qua giám sát, đồng thời cũng là cơ hội để tuyên truyền chính sách BHTG đến với các tổ chức tham gia BHTG và người gửi tiền.

Hà An