Bài thuốc chữa cảm sốt, đau đầu

Cảm sốt đau đầu nhức mỏi là chứng bệnh thường gặp ở nhiều lứa tuổi. Người bệnh biểu hiện phát sốt đau đầu, người nhức mỏi, sốt nhiều rét ít, mắt đỏ,

Cảm sốt đau đầu nhức mỏi là chứng bệnh thường gặp ở nhiều lứa tuổi. Người bệnh biểu hiện phát sốt đau đầu, người nhức mỏi, sốt nhiều rét ít, mắt đỏ, mặt hồng, khát nước, nước tiểu vàng, miệng khô khát, rêu lưỡi vàng mỏng, mạch phù sác. Nguyên nhân phần nhiều do chính khí yếu ngoại ôn tà xâm nhiễm. Phép trị chủ yếu giải cơ thanh nhiệt, dưỡng âm… Sau đây là một số bài thuốc thường dùng phòng trị bệnh:

Người mới cảm sốt nhức mỏi nhiều nhiệt do nhiệt tà uất kết bì phu: Dùng bài Sài cát giải cơ thang (Thương hàn lục thư) gia giảm: sài hồ 12g, cát căn 18g, khương hoạt 10g, bạch chỉ 14g, cát cánh 8g, hoàng cầm 12g, thạch cao 18g, bạch thược 14g, cam thảo 4g. Sắc uống ngày 1 thang, trẻ em dùng một nửa liều người lớn. Công dụng: giải cơ thanh nhiệt, dưỡng âm… Trị cảm sốt, đau đầu, đau mình, người nóng sốt sợ lạnh, mỏi mắt, mũi khô, tâm phiền, khó ngủ.

Gia giảm: miệng khô khát, gia thiên hoa phấn 14g; nếu ho nhiều đờm, gia qua lâu bì 12g, xuyên bối mẫu 12g; ho khan, gia lá dâu 14g, tang bạch bì 14g; nổi ban xuất huyết, gia cỏ mực 12g; nóng bứt rứt, gia lá tre 16g; tiểu vàng ít, gia cỏ tranh 16g. Bài này có thể áp dụng chữa sốt xuất huyết thể nhẹ giai đoạn đầu, người nhức mỏi nhiều.

Chống chỉ định: với người cảm sốt, ho đàm, sổ mũi nhiều, cảm phong hàn.

Nếu uống bài thuốc trên vẫn sốt, miệng khô khát, nóng bứt rứt do âm hư, nên dùng bài Trúc diệp thạch cao thang gia giảm gồm: thạch cao 40g, trúc diệp 20g, mạch môn 20g, nhân sâm 12g, bán hạ 6g, cam thảo 4g, gạo tẻ 30g. Sắc nước uống ngày 3 lần. Công dụng: thanh nhiệt dưỡng âm, ích khí, giải nhiệt. Trị chứng cảm sốt nhức mỏi, chứng cảm sốt kéo dài nóng bứt dứt, khí huyết hao tổn, nhiệt tà còn lưu lại. Trường hợp sốt kéo dài chưa rõ nguyên nhân dùng bài thuốc này có hiệu quả cao.

Bài thuốc chữa cảm sốt, đau đầu - Ảnh 1

Cát căn (củ sắn dây).

Gia giảm: nếu đau đầu, gia mạn kinh tử 12g, cát căn 14g; tức ngực, nôn, ho, đại tiện táo, gia hạnh nhân 12g, rễ dâu 14g; sốt cao, gia cỏ mực 12g, hoàng cầm 12g; miệng khô khát, gia thiên hoa phấn 14g; họng sưng đau, gia kim ngân 12g, huyền sâm 12g. Chống chỉ định: với chứng cảm phong hàn ho đàm sổ mũi, nghẹt mũi nhiều.

Nếu sốt, ho khan, tâm phiền khó ngủ do tâm phế nhiệt: kết hợp bài Trình thị giải cát giải cơ gia giảm gồm: sài hồ 12g, cát căn 16g, cam thảo 6g, bạch thược 16g, hoàng cầm 10g, tri mẫu 10g, sinh địa 20g, đơn bì 14g, bối mẫu 12g, đạm trúc diệp 14g, cam thảo 4g, tang bạch bì 14g. Sắc uống. Trẻ nhỏ dùng liều 1/2 hoặc 1/3 liều người lớn. Công dụng: giải cơ thanh nhiệt, dưỡng âm... Trị cảm sốt đau đầu, miệng khô khát, ho khan, tâm phiền, khó ngủ. Còn dùng chữa cảm cúm, cảm sốt đau đầu, đau mình mẩy.

Gia giảm: nếu sợ lạnh nhiều, gia kinh giới 12g, sinh khương 12g; nóng đau họng, gia kim ngân 12g; xuất huyết, gia ngó sen 16g; đau đầu, gia bạch chỉ 14g, xuyên khung 14g; họng sưng, đau nhiều, gia huyền sâm 12g, kim ngân 14g. Bài này có thể áp dụng chữa sốt xuất huyết thể nhẹ giai đoạn đầu.

Không chỉ định: với chứng ngoại cảm, sốt ít lạnh nhiều, ho đàm sổ mũi nhiều.

Lương y Nguyễn Văn Sáu

(Hội Đông y TP. Vũng Tàu )