Ai sẽ thay thế John Bolton làm cố vấn an ninh cho Tổng thống Trump

Hàng chục cái tên được liệt kê nhằm thay thế ông John Bolton vào vị trí cố vấn an ninh quốc gia, trong số đó không ít người đảm nhận các vị trí khác nhau, từ đại sứ đến sĩ quan quân đội hay lãnh đạo doanh nghiệp.

Một số người đang âm thầm tìm cách gia nhập Nhà Trắng, trong khi những người khác là những cái tên mà được các quan chức thân cận của Tổng thống Donald Trump tiến cử.

Nhiều nhà phân tích cho rằng ông Trump sẽ tìm kiếm một người có địa vị thấp để đứng đầu Hội đồng An ninh Quốc gia (NSC), một người ít suy nghĩ về ý thức hệ và sẵn sàng trở thành một người ủng hộ và hỗ trợ các chính sách của Tổng thống, thay vì đối lập như người tiền nhiệm.

Ông Trump được dự đoán có thể nghe lời tư vấn của Ngoại trưởng Mike Pompeo - một quan chức hết sức thân cận của mình, để tìm kiếm cố vấn an ninh quốc gia mới.

Sự lựa chọn, mà Trump nói rằng ông sẽ tiết lộ vào tuần tới, có thể báo hiệu phương hướng thực hiện chính sách đối ngoại của mình trong năm bầu cử sắp tới, bao gồm cả việc ông sẽ tiếp tục thúc đẩy các thỏa thuận với Iran, Triều Tiên và Taliban.

Nhưng cuối cùng, có thể Tổng thống Mỹ sẽ đưa ra một quyết định khó hiểu như mọi khi và không tuân theo quy tắc nào.

Ông Thomas Wright, một nhà phân tích chính sách đối ngoại của Viện Brookings, người đã theo dõi sát sao các động thái an ninh quốc gia của Trump, cho biết: "Ông ấy không muốn nghe người khác can ngăn những gì ông ấy muốn làm".

Hai ứng cử viên tiềm năng hiện này và là trợ lý hàng đầu của Ngoại trưởng Pompeo: Brian Hook, đặc phái viên về vấn đề Iran và Stephen Biegun, đặc phái viên về Triều Tiên.

Stephen Biegun (phải) - đặc phái viên về vấn đề Triều Tiên, có khả năng được chọn làm cố vấn an ninh cho Tổng thống Donald Trump.

Hai người còn lại là Fred Fleitz, một cựu quan chức tình báo và trợ lý của John Bolton, vốn được ông Trump ưa thích, và bà Paula Dobriansky, người có nhiều năm kinh nghiệm ở các vị trí trong Bộ Ngoại giao từ thời các chính quyền Cộng hòa trước đây.

Chính ông Trump hôm thứ Tư đã chỉ ra rằng mình có danh sách 5 người có trình độ rất cao, "những người tốt mà tôi đã biết trong 3 năm qua.".

Các nguồn tin thân cận với Nhà Trắng cho biết ông Trump chưa tỏ ra sát sao trong việc sẽ lựa chọn ai, mặc dù cho biết sẽ công bố quyết định của mình vào đầu tuần tới. Nhưng Tổng thống Trump cũng lưu ý rằng lựa chọn tiếp theo sẽ là một cái tên khiến ông thoải mái.

Đặc phái viên Biegun được đánh giá cao ở Washington, mặc dù vị này từng gặp khó khăn trong việc đàm phán với Triều Tiên. ông Biegun có nhiều kinh nghiệm trong lĩnh vực chính phủ và tư nhân, và từng là thư ký điều hành của NSC trong chính quyền của Tổng thống George W. Bush.

Ứng cử viên Brian Hook gần đây đã trở nên nổi bật khi căng thẳng Mỹ-Iran leo thang, mặc dù trong một thời gian dài ông Trump chưa từng biết về người này. Hook cũng là một người yêu thích của Jared Kushner, con rể và cố vấn của ông Trump.

Brian Hook - một trợ lý khác của Ngoại trưởng Mike Pompeo cũng nằm trong danh sách tiến cử.

Bà Dobriansky không phải là người trong chính quyền Trump nhưng từng nhiều năm làm việc cho NSC, và được giới tinh hoa của Washington đánh giá cao.

Một ứng viên khác là Fred Fleitz từng là chuyên gia phân tích của CIA, ông từng có thời gian ngắn làm thư ký của John Bolton, trước khi ngồi vào vị trí chủ tịch và CEO của Trung tâm Chính sách An ninh - một nhóm chuyên gia cực hữu có quan điểm khắt khe về Hồi giáo.

Ngoài ra, còn có một danh sách những cái tên tiềm năng xuất hiện sau khi John Bolton bị sa thải hôm thứ Ba.

Bà Paula Dobriansky là ứng cử viên nữ duy nhất trong bản danh sách.

Những người này bao gồm: Richard Grenell - đại sứ Mỹ tại Đức; Robert O’Brien - một phụ tá khác của Ngoại trưởng Pompeo phụ trách các vấn đề con tin; Keith Kellogg - cố vấn an ninh quốc gia cho Phó Tổng thống Mike Pence; Ricky Waddell - cựu phó cố vấn an ninh quốc gia dưới thời Trump, Pete Hoekstra, cựu chủ tịch của Ủy ban Tình báo Hạ viện và hiện là đại sứ Mỹ tại Hà Lan, cũng như Robert Kimmitt, cựu quan chức cấp cao của Bộ Tài chính.

Hai cựu sĩ quan quân đội nhưng thường xuyên xuất hiện trên Fox News là Jack Keane và Douglas Macgregor, cũng là một phần của bản danh sách.

Trump được biết đến là người không nhất quán về cả vấn đề chính sách và nhân sự. Nhưng trong suốt nhiệm kỳ Tổng thống của mình, ông đã liên tục chỉ ra rằng mình thích các cuộc đàm phán đối với xung đột quân sự và muốn giảm sự hiện diện của quân đội Mỹ tại nước ngoài.

Với cuộc bầu cử năm 2020 đang tới giần, Tổng thống Trump có rất ít thời gian để đạt được một thành tựu trên mặt trận chính sách đối ngoại và ông tỏ ra mong muốn thay đổi điều này bằng việc thay thế cố vấn an ninh.

Nhà lãnh đạo Mỹ muốn khởi động hoặc tiếp tục đàm phán với Iran và Triều Tiên - cả hai điều mà John Bolton phản đối. Và mặc dù ông Trump đã nói rằng các cuộc đàm phán hòa bình với Taliban hiện tại "đã chết", nhưng vẫn bỏ ngỏ khả năng quay trở lại.

Mặc dù ông Trump vẫn tỏ ra thoải mái khi nghe những quan điểm trái chiều, nhưng sau gần 3 năm ở Nhà Trắng, Tổng thống Mỹ đã đánh giá cao tầm quan trọng của việc có một đội ngũ ủng hộ các quyết định của mình.

Việc sa thải Bolton xuất phát chủ yếu từ việc ông Trump cho rằng vị cố vấn này có xu hướng sử dụng truyền thông và các phương tiện đại chúng để làm suy yếu địa vị của mình mỗi khi không đồng tình với quyết định được đưa ra.

Ngược lại, Ngoại trưởng Pompeo nhận được sự "sủng ái" và tôn trọng rất lớn từ ông Trump do luôn khéo léo thể hiện quan điểm cá nhân trước các quyết định của Tổng thống thay vì công khai suy nghĩ của mình.

Không loại trừ khả năng Tổng thống Trump sẽ bổ nhiệm ông Pompeo làm cố vấn an ninh quốc gia kiêm Ngoại trưởng. Trước đây từng có một người nắm giữ đồng thời cả hai chức vụ này, đó là Henry Kissinger.

Nhưng các nhà phân tích cho biết có nhiều khả năng ông Trump sẽ chọn một người có quan hệ hợp tác với Ngoại trưởng Pompeo, như Biegun hoặc một quan chức khác của Bộ Ngoại giao.

Dù bằng cách nào, Tổng thống Trump sẽ muốn một người có bản năng chính trị mạnh mẽ để ngồi vào vị trí lãnh đạo của NSC trước thềm chiến dịch tái tranh cử của mình vào năm sau.

Huy Vũ

Theo SCMP